Is een schooladvies echt alleen gebaseerd op de prestaties van een kind? Volgens nieuw onderzoek speelt er meer mee dan alleen cijfers.
Lees verder onder de advertentie
Wetenschappers van de Erasmus Universiteit ontdekten dat leerlingen met dezelfde score op de doorstroomtoets toch een verschillend advies kunnen krijgen. De plek die een kind inneemt binnen de klas lijkt onbewust invloed te hebben op de beoordeling van de leerkracht.
Lees verder onder de advertentie
Vergelijken
Leerkrachten volgen de ontwikkeling van een leerling jarenlang en wegen verschillende factoren af. Toch blijkt uit het onderzoek dat er tijdens dat proces iets gebeurt waarvan veel leraren zich waarschijnlijk niet eens bewust zijn.
In plaats van een leerling alleen op zichzelf te beoordelen, is het menselijk brein geneigd vergelijkingen te maken met klasgenoten. Een kind dat uitblinkt in een gemiddeld presterende klas kan daardoor anders worden beoordeeld dan een leerling met dezelfde vaardigheden in een klas waar veel kinderen hoog scoren.
Lees verder onder de advertentie
Lastige inschatting
Volgens de onderzoekers is dat niet vreemd. “Het inschatten van absolute capaciteiten is lastig; vergelijken binnen de klas is eenvoudiger. Daardoor kunnen leraren zich laten leiden door relatieve informatie – wie bovenaan of onderaan de (sociale) ladder staat – ook wanneer dat weinig zegt over daadwerkelijke capaciteiten.”
Op papier lijkt zo’n onbewuste vergelijking misschien onschuldig, maar de effecten zijn meetbaar. Uit de analyse blijkt dat een relatief kleine verschuiving in de positie van een leerling binnen de klas de kans op een hoger schooladvies al vergroot. “Een stijging van 10 procent in rangorde – ongeveer drie plaatsen omhoog – verhoogt de kans op een vwo-advies met circa 2,5 procent.” Dat effect stond volgens de onderzoekers los van de prestaties die via de doorstroomtoets waren gemeten.
Lees verder onder de advertentie
Langdurige impact
Een schooladvies bepaalt niet definitief hoe iemands toekomst eruitziet, maar het kan wel veel invloed hebben op de route die een leerling aflegt. Een hoger advies maakt de weg naar havo, vwo en uiteindelijk het hoger onderwijs vaak korter. Andersom kost opstromen meestal meer tijd en extra inspanning. Daarom vinden de onderzoekers het belangrijk dat zulke onbewuste invloeden worden herkend.
Lees verder onder de advertentie
Niet gelijk
Het onderzoek laat ook zien dat niet iedere leerling dezelfde kans heeft op een objectieve beoordeling. Kinderen uit gezinnen met een lagere sociaaleconomische achtergrond en leerlingen met een migratieachtergrond blijken vaker lager te worden ingeschat dan klasgenoten met vergelijkbare prestaties.
Lees verder onder de advertentie
Volgens de onderzoekers zijn andere mogelijke verklaringen, zoals gedrag, werkhouding of zelfvertrouwen, meegenomen in de analyse. Die bleken de verschillen niet te verklaren.
Bewuster kijken
De onderzoekers benadrukken dat het niet gaat om onwil van leerkrachten. Het effect lijkt juist voort te komen uit een natuurlijke manier waarop mensen informatie verwerken en vergelijkingen maken. Daarom zien zij vooral winst in bewustwording. “Er is bewijs dat wanneer je leraren informeert over hun vooroordelen, sommige effecten kunnen worden teruggedraaid.”
Lees verder onder de advertentie
Betere hulpmiddelen
Volgens de onderzoekers kunnen scholen daarnaast gebruikmaken van betere hulpmiddelen om schooladviezen nog objectiever te maken. Zo wordt de kans kleiner dat de plek van een leerling in de klas onbedoeld zwaarder meeweegt dan zijn of haar daadwerkelijke niveau.
Lees verder onder de advertentie
Ben je ook benieuwd wat leraren écht willen (maar niet altijd durven zeggen) dat kinderen en ouders doen in de eerste schoolweken? Je leest het hier.
Iedere moeder heeft haar momentjes. Maar sommige blunders zijn té erg – of te hilarisch – om voor jezelf te houden. In deze rubriek delen vrouwen hun grootste geheimen en gênantste momenten. Voor Minne was dat haar relatiebreuk.
Iedere moeder heeft haar momentjes. Maar sommige blunders zijn té erg – of te hilarisch – om voor jezelf te houden. In de rubriek ‘Opgebiecht’ delen vrouwen hun grootste geheimen en gênantste momenten. Deze week Aukje, die per ongeluk haar twee kinderen heel bruut uit hun Sinterklaasmagie haalde.
Dewi (23) uit Den Bosch dacht dat ze last had van nierstenen. Dat ze zwanger zou kunnen zijn, kwam geen moment in haar op. Ze had immers een spiraal en van een zwangerschapsbuik was niets te zien. Tot ze plotseling thuis beviel van dochter Noé.
Hooikoorts is op zichzelf al irritant, maar in combinatie met een zwangerschap en wat verslapte bekkenbodemspieren, kan het ook nog eens leiden tot zeer gênante momenten. Nora weet er alles van.
Schoentje zetten: voor kinderen misschien wel een van de spannendste momenten van het jaar. Ook de 5-jarige dochter van Esmay (32) kon niet wachten tot Piet langskwam. Maar toen dochterlief de volgende dag iets ontdekte, moest Emsay héél snel een smoes verzinnen.