Beeld: Canva
Jarenlang werd er lacherig gedaan over het fenomeen mom brain: die momenten waarop je sleutels in de koelkast belanden of je drie keer terugloopt naar boven omdat je iets bent vergeten. Maar wetenschappers kijken daar inmiddels heel anders naar. Sterker nog: de veranderingen in je brein lijken juist positief.
Ook vaders, adoptieouders en andere primaire verzorgers blijken veranderingen in hun hersenen te ervaren. En dat heeft alles te maken met de zorg voor een kind.
Onderzoekers doen al jaren onderzoek naar wat er precies gebeurt in de hersenen wanneer mensen ouder worden. Eerdere studies lieten zien dat zwangerschap veranderingen veroorzaakt in hersengebieden die belangrijk zijn voor sociale vaardigheden, empathie en het begrijpen van anderen. Volgens onderzoeker Elseline Hoekzema van het Amsterdam UMC worden die veranderingen vaak verkeerd geïnterpreteerd. Minder verandering betekent namelijk niet automatisch dat je hersenen achteruitgaan. “Mom brain heeft een zeer negatieve bijklank,” zegt Hoekzema. “Tot nu toe wijst ons onderzoek niet op een verminderd vermogen, maar juist op een specialisatie die mogelijk een adaptieve functie heeft.” Met andere woorden: je brein wordt niet slechter, maar juist beter afgestemd op de behoeften van je kind.
Wat onderzoekers steeds vaker ontdekken, is dat zwangerschap niet de enige oorzaak lijkt van deze veranderingen. Ook mensen die intensief voor een kind zorgen, ontwikkelen een soort ‘ouderbrein’. Psychiater en neurowetenschapper James Swain onderzocht hoe ouders reageren op het huilen van een baby. Daarbij zag hij dat de hersenen van vaders zich in de eerste maanden na de geboorte ook aanpassen. “De hersenen van vaders zien er na zes maanden niet hetzelfde uit als die van moeders,” legt hij uit. “Het is niet zo dat vaders simpelweg een achterstand hebben en in moeders veranderen. De hersenen van vaders passen zich aan, maar via andere wegen.” De route is anders, maar de verandering is er wel degelijk.
Wie ooit een baby of peuter heeft verzorgd, weet dat zorgen veel meer is dan voeden, verschonen en naar bed brengen. Het is continu vooruitdenken, risico’s inschatten, afspraken plannen en altijd een beetje ‘aan’ staan. Onderzoekers denken dat juist die dagelijkse herhaling invloed heeft op de hersenen. Het voortdurend troosten, dragen, voeden, opletten en reageren zorgt ervoor dat bepaalde hersengebieden zich aanpassen. Daardoor kun je je soms chaotischer voelen dan voorheen, terwijl je tegelijkertijd razendsnel opmerkt dat je kind niet helemaal lekker in zijn vel zit of een koortsaanval ziet aankomen voordat de thermometer het bevestigt.
Hoewel onderzoekers nog lang niet alles weten over de invloed van ouderschap op het brein, lijkt één ding steeds duidelijker te worden: de veranderingen die ouders ervaren zijn geen teken van achteruitgang. Misschien is het dus tijd om anders te kijken naar dat zogenaamde mom brain. Want als je ineens niet meer weet waar je autosleutels liggen, maar wel feilloos hoort welk kind boven wakker is geworden, zou dat zomaar kunnen betekenen dat je brein precies doet waarvoor het zich heeft aangepast.
Uit onderzoek blijkt ook dat mom brain niet meer overgaat. Je leest er hier meer over.
Bron: National Geographic
Als het schooljaar erop zit, vraagt Chantal (39) haar zoon Milan (9) om zelf een leuk afscheidscadeautje voor zijn juf te bedenken. Hij regelt alles zonder hulp en is apetrots. Tot Chantal bij het ophalen iets op het bureau van juf Sanne ziet staan wat haar wel héél bekend voorkomt.
Video
Betaal je braaf elke keer de Tikkie voor verjaardagcadeaus voor je vriendinnen, maar als je zelf jarig bent, geeft niemand thuis. Lekker dan.
Video
Altijd maar doorgaan, leuke dingen plannen en het liefst overal bij zijn. Maar wat als je lichaam regelmatig op de rem trapt? Emma Deckers (28), de dochter van Daphne Deckers (58) en Richard Krajicek (54), weet inmiddels hoe belangrijk het is om naar haar lichaam te luisteren.
Nog even en je kind heeft zomervakantie. Wil je last minute nog een afscheidscadeau voor de meester (of crècheleider) scoren? Bekijk dit lijstje met ideeën.
Twee kinderen, veel ambitie en zelden alles onder controle. Mijn partner zit regelmatig wekenlang in het buitenland, dus ben ik vaak mijn eigen back-up. Kortom: hybride alleenstaande moeder. Ik neem je mee in hoe dat eraan toegaat. Met chaos, de nodige breakdowns, hoognodige dromen en een beetje aanmodderen. Want uiteindelijk doet iedereen maar wat.
Iedere week delen we op Kek Mama een dilemma van onze lezers. Deze week het dilemma van Sophia (31). Ze gaat binnenkort trouwen en heeft voor haar grote dag een dresscode bedacht. Alleen weigeren haar vriendinnen zich daaraan te houden.
