Beeld: Canva
Waar de ene moeder de wereld moeiteloos blijkt aan te kunnen, kan de ander soms helemaal uitgebrand zijn. Waar komt dit precies vandaan?
Een nieuw onderzoek uit Polen laat zien dat er een belangrijke factor meespeelt: hoe goed je je eigen emoties kunt herkennen en begrijpen. En dat blijkt vaak direct samen te hangen met de band die je had met je eigen ouders.
Tijdens dit onderzoek gaat het over ‘ouderlijke burn-out’. Ouders voelen zich structureel uitgeput. Niet alleen moe, maar echt leeg. Ze nemen zelfs afstand van ouder zijn en hebben soms het gevoel dat ze op automatische piloot functioneren. Het gaat dus verder dan een paar slechte nachten of een drukke week. Het is langdurige overbelasting, waarbij je steeds minder herstelt.
We weten al langer dat factoren als geldzorgen, weinig slaap, een hoge werkdruk of weinig steun het risico op burn-out vergroten. Maar dit onderzoek, waar ruim 400 ouders werden onderzocht, wijst op iets diepers: sommige ouders vinden het simpelweg lastiger om hun eigen gevoelens te kunnen herkennen en benoemen. Dit persoonlijkheidskenmerk word ook wel ‘alexithymie’ genoemd. Oftewel: emotionele blindheid.
Ouders met dit kenmerk ervaren emoties wel, maar kunnen ze lastig plaatsen. Ze voelen zich bijvoorbeeld gespannen of geïrriteerd, maar weten niet precies waarom. Of ze herkennen pas laat dat ze over hun grenzen gaan. Het gevolg? Stress bouwt zich op zonder dat je het goed doorhebt. Je lichaam staat continu “aan”, maar je mist de signalen om op tijd te pauzeren. En dat maakt je extra kwetsbaar voor burn-out.
Het interessante (en misschien meest confronterende) is dat deze vaardigheid vaak ontstaat in de kindertijd. Vooral bij moeders bleek in het onderzoek dat een angstige jeugd (bijvoorbeeld bang zijn voor afwijzing of voortdurend bevestiging nodig hebben) samenhing met meer moeite met het plaatsen en verwerken van hun emoties als volwassene. Met andere woorden: hoe jij ooit geleerd hebt om met gevoelens om te gaan, neem je mee in je eigen ouderschap.
Moederschap vraagt continu emotioneel werk: troosten, begrenzen, afstemmen, jezelf reguleren terwijl je kind dat nog niet kan. Als je daar zelf weinig emotionele taal voor hebt, kost dat enorm veel energie. Je voelt je sneller overweldigd, raakt eerder overprikkeld en hebt minder grip op wat je nodig hebt om bij te tanken. Niet omdat je zwakker bent. Maar omdat je systeem harder moet werken.
Het goede nieuws: dit is geen vaststaand lot. Emotioneel bewustzijn kun je trainen. Uit het onderzoek blijkt dat moeders het beste geholpen kunnen worden door te leren hoe zij beter om kunnen gaan met het verwerken van hun emoties.
Een paar praktische stappen:
1. Begin met simpel benoemen
Niet “ik voel me slecht”, maar: boos, verdrietig, onzeker, moe, teleurgesteld?
2. Check dagelijks bij jezelf in
Vraag jezelf één keer per dag: Wat voel ik eigenlijk nu?
3. Leer je grenzen eerder herkennen
Vaak komt burn-out niet door één grote klap, maar door 100 kleine signalen die je negeert.
4. Praat erover
Met je partner, een vriend(in), coach of therapeut. Hardop voelen helpt ordenen.
Sommige ouders lijken sterker, maar zijn vooral beter afgestemd op zichzelf. Ze voelen bijvoorbeeld eerder wanneer het te veel wordt. En dat is misschien wel de belangrijkste vaardigheid in het ouderschap: niet alles perfect doen, maar jezelf goed genoeg begrijpen om op tijd te zorgen. Voor je kinderen én voor jezelf.
Kek Mama is geen arts. Neem bij twijfel of zorgen contact op met je huisarts of specialist.
Wil je meer weten over ouderlijke burn-out? Je leest hier wat het precies is!
Bron: Scientias
Sommige ouders herkennen het kunstwerk van hun kind meteen tussen twintig anderen. Niet door de naam erop, maar door de onmiskenbare… stijl.
Na een periode waarin het leven voor Greetje Hakvoort niet altijd even soepel liep, lijkt er nu vooral ruimte voor iets veel mooiers: blijdschap in de familie.
Laurie (39) is orthopedagoog, opvoeddeskundige en moeder van zoons Dex (8) en Otis (3). Ze heeft 2 jaar met haar gezin in Zuid-Afrika gewoond en is dit jaar teruggekeerd naar Nederland. In haar column schrijft Laurie over haar ervaringen met het leven over de grens met een jong gezin en de hoogtepunten en worstelingen van […]
Opvoeden: we doen allemaal maar wat. Want laten we eerlijk zijn, niemand heeft een handleiding gekregen. Maar leraren valt het meteen op.
Mijn 2-jarige dochter onderhandelt tegenwoordig met mij. Ik vrees dat dit mijn eigen schuld is.
Waar de ene moeder de wereld moeiteloos blijkt aan te kunnen, kan de ander soms helemaal uitgebrand zijn. Waar komt dit precies vandaan?Een nieuw onderzoek uit Polen laat zien dat er een belangrijke factor meespeelt: hoe goed je je eigen emoties kunt herkennen en begrijpen. En dat blijkt vaak direct samen te hangen met de […]
