Beeld: Canva
Wanneer een tiener depressief is, wordt dat vaak gezien én behandeld als een individueel probleem. Terwijl de rol van ouders minstens net zo belangrijk is, zo blijkt uit een onderzoek van de Universiteit van Leiden.
Promovenda Myrthe Veenman was nieuwsgierig hoe depressieve klachten samenhangen met de dynamiek in het gezin. Ze keek niet alleen naar de invloed van ouders op het kind, maar ook andersom: wat doet het kind met de ouders? “We vergeten soms dat het geen eenrichtingsverkeer is”, zo legt ze uit. “Jongeren beïnvloeden hun ouders net zo goed.”
Als voorbeeld schetst ze een situatie waarin een tiener zich terugtrekt. “Afstand nemen hoort bij de puberteit, maar bij depressieve klachten kan dat zich verdiepen tot isolatie. Jongeren delen minder en brengen meer tijd alleen door. Voor ouders kan dat moeilijk zijn”, zo legt Veenman uit. “Ze kunnen op dit gedrag reageren door meer toenadering te zoeken en vragen te stellen, of door extra in de gaten te houden hoe het gaat.”
Hoewel dit soort reacties vaak goed bedoeld zijn, kunnen ze onbedoeld juist de spanning vergroten. “Zelfs een terloopse opmerking als ‘Lig je nu nóg in bed?’ kan harder aankomen dan ouders bedoelen.” Dit betekent niet dat je als ouder iets verkeerds doet, zo benadrukt Veenman, maar omdat de tiener zich al slecht voelt en kwetsbaarder kan zijn voor negatieve interpretaties. “Zo kunnen patronen ontstaan waarin ouder en kind elkaars gevoelens ongewild versterken.”
Uit het onderzoek komt ook duidelijk naar voren dat ouders en jongeren dezelfde situatie vaak anders ervaren. Zo worstelen jongeren vaak met meer klachten dan ouders zien. Volgens Veenman is dit verschil niet verrassend: gevoelens spelen zich grotendeels vanbinnen af. “Een jongere voelt wat hij voelt, maar ouders kunnen niet altijd zien, weten of begrijpen hoe erg iets is.” Die uiteenlopende perspectieven kunnen tot wrijving leiden, maar leveren ook waardevolle informatie op. “Als je beide kanten meeneemt, krijg je een completer beeld en kun je iemand beter helpen.”
Iets wat Veenman ook opmerkt, is dat er vaak weinig aandacht is voor het welzijn van de ouders van een depressieve tiener. “Als een kind met depressieve klachten worstelt, raakt dat ouders ook. Net als wanneer het je raakt wanneer een goede vriend het moeilijk heeft,” zegt ze. Toch ligt de focus in zorg en onderzoek meestal bij de jongere.
Daarom doet Veenman nu vervolgonderzoek, onder meer naar een cursus voor ouders van jongeren met depressieve klachten, genaamd Samen Sterk. Ook wordt er samengewerkt met Stichting 113 Zelfmoordpreventie om ouders beter te kunnen ondersteunen bij suïcidale zorgen. Het idee daarachter is even eenvoudig als veelzeggend: “Als je ouders ondersteunt, help je indirect ook de jongere”, aldus Veenman.
Leslie Keijzer eerlijk over periode na depressie: ‘Ik heb zó lang rondgelopen zonder de juiste hulp’
Bron: Universiteit Leiden
Video
Een spontaan bezoekje aan oma klinkt als een prima plan. Zeker als er ook nog een koekje te scoren valt. Maar soms loopt zo’n gezellig onderonsje nét even anders dan verwacht.
Een groot huis, mooie vakanties en een succesvolle carrière als influencer: het lijkt Monique Westenberg (48) financieel voor de wind te gaan. Toch is de werkelijkheid anders. Sinds haar breuk met André Hazes jr. moet de moeder van Dré (10) een stuk bewuster met haar geld omgaan.
Kun je intens van je kind houden en toch soms verlangen naar een leven waarin even niemand iets van je nodig heeft? Faryel is al zeven jaar moeder, en toch merkt ze dat ze nog steeds aan het ontdekken is hoe ze goed voor zichzelf kan zorgen zonder zich daar schuldig over te voelen. En […]
Soms zit je met een dilemma waar je zelf niet uit komt. Wat doe je dan? Je roept hulp in van andere moeders. Al is het gewoon om even flink te klagen. Wie weet, komt er daadwerkelijk nog nuttig advies uit voort. Deze week: Jade.
Vader worden is één ding, maar ontdekken wat voor vader je wilt zijn, is soms een heel proces. André Hazes kijkt in De kapper van de sterren van LINDA. openhartig terug op de eerste jaren met zijn zoon Dré.
Carola de Koning (46) werkte als leerkracht en kindercoach en specialiseerde zich in stress bij kinderen. Nu is ze onderwijsdeskundige bij Wijzer over de Basisschool en ontwikkelt zij samen met haar team nieuwe leermiddelen. Ze is expert in toetsstress rondom toetsen van IEP, Leerling in beeld (Cito) en de Doorstroomtoets. In haar columns neemt ze […]
