Beeld: Canva
In gesprekken met ouders en uit haar eigen ervaring als moeder en leerkracht ziet Tal Mone een opvallend patroon terugkomen.
Steeds vaker gaat het over de vraag: wanneer is een kind klaar voor de basisschool? En misschien nog wel belangrijker: waarom voelt het alsof die keuze zo snel gemaakt moet worden?
Wat haar vooral opvalt, is dat spijt meestal maar één kant op lijkt te gaan. Ouders die achteraf denken dat hun kind misschien te vroeg is gestart, spreekt ze regelmatig. Andersom hoort ze het nauwelijks. Als leerkracht en ouder wil Tal het onderwerp daarom van beide kanten bekijken. Niet als oordeel, maar als reflectie op hoe we naar ontwikkeling kijken.
Volgens Tal lijkt er onder ouders een soort onuitgesproken vergelijking te ontstaan. Op de kinderopvang, in online oudergroepen en in alledaagse gesprekken komt steeds vaker de vraag terug of een kind niet “al toe is aan de basisschool”, soms zelfs vóór de vijfde verjaardag.
Achter die vraag zitten verschillende motivaties. Een belangrijke reden, zegt ze, is financieel. Kinderopvang is duur, terwijl school relatief weinig kost. Voor sommige gezinnen is de overstap dus niet alleen een pedagogische keuze, maar ook een praktische verlichting.
Zelf herkent ze die druk. Als alleenstaande ouder weet ze hoe zwaar de kosten kunnen wegen en hoe ingewikkeld het kan zijn om keuzes te maken die niet alleen goed voelen, maar ook haalbaar zijn. Daarom onderstreept ze dat ze geen oordeel heeft over ouders die hun kind om die reden eerder laten starten.
Toch blijft één argument haar bezighouden: het idee dat een kind “er gewoon aan toe is.” Maar wat betekent dat eigenlijk? Volgens Tal wordt dat vaak gekoppeld aan slimheid, taalontwikkeling of nieuwsgierigheid. Een kind dat zich verveelt op de opvang lijkt al snel klaar voor de volgende stap. Daar plaatst ze kanttekeningen bij. Schoolrijpheid gaat volgens haar om veel meer dan alleen cognitieve vaardigheden.
Tal verwijst naar haar eigen dochter, geboren in april. Op papier had zij met vier jaar en tien maanden al kunnen starten op school. Academisch en sociaal had ze dat waarschijnlijk best gered, zegt ze. Toch koos ze bewust voor uitstel. In overleg met de kinderopvang besloot ze haar dochter nog wat langer in haar vertrouwde omgeving te laten. En dat bleek een waardevolle periode. Volgens haar zijn veel kinderopvanglocaties bovendien bereid mee te denken met ouders die twijfelen over de timing.
Het grootste aandachtspunt bij een vroege start ligt volgens Tal niet bij rekenen of taal, maar bij de sociaal-emotionele ontwikkeling. Kinderen moeten nog leren omgaan met emoties, samenwerken, conflicten oplossen en hun plek vinden in een groep.
En in die fase is tijd een belangrijke factor. Daarom benadrukt ze ook wat kinderopvang in haar ogen zo waardevol maakt: de ruimte om kind te zijn. Spelen zonder doel, fantaseren, verkleden, bouwen, ontdekken en gewoon even nergens aan hoeven voldoen. In al haar jaren als leerkracht en ouder hoorde Tal nog nooit iemand zeggen dat diegene spijt had van ’te laat’ starten. Wat ze wel vaak hoort, is dat ouders achteraf meer tijd hadden willen nemen.
Eerder onthulde een juf welke cadeaus leerkrachten níét meer willen krijgen. Je leest er hier meer over.
Beluister onze nieuwste podcast-aflevering hieronder!
Bron: Tal Mone
Rianne Arendsen (35) is onderwijskundige, docent kinderyoga, schrijver en o ja: moeder. Vooral moeder. In haar columns deelt ze haar observaties en bespiegelingen rondom het ouderschap – aanmodderen met de beste intenties. Volg Rianne ook op Substack.
Laurie (39) is orthopedagoog, opvoeddeskundige en moeder van zoons Dex (8) en Otis (4). Ze heeft twee jaar met haar gezin in Zuid-Afrika gewoond en is dit jaar teruggekeerd naar Nederland. In haar column schrijft Laurie over de hoogtepunten en worstelingen van het ouderschap.
Ilva Kuijpers (28) is leerkracht van groep 1/2. Iedere maand schrijft ze voor Kek Mama een column over haar belevenissen op de basisschool.
Kinderen, luchthavens en op tijd komen: het is nogal een uitdaging. Als je kinderen dan ook nog verstoppertje gaan spelen en er eentje spoorloos verdwenen blijkt, slaat de paniek al snel toe.
Alsof het gemis van Jade Kops nog niet groot genoeg was, krijgt haar familie opnieuw een zware klap te verwerken. Via Instagram maakt haar zus Amber bekend dat ook hun opa is overleden. Nog geen paar maanden nadat ze afscheid moesten nemen van Jade, volgt opnieuw een ingrijpend verlies.
Er is gezinsuitbreiding op komst bij Rens Kroes (38). De schrijfster en ondernemer maakt maandag bekend dat zij en haar man Sid hun tweede kind verwachten.
