Juf Carola: ‘Motivatie voor school kun je niet forceren, alleen aanwakkeren’

Juf Carola

9 mei, 2026 - 06:00

Leestijd: 4 minuten

In mijn werk voor Wijzer over de Basisschool vragen ouders me regelmatig wat ze moeten doen als hun kind niet gemotiveerd is. De laatste keer dat ik die vraag kreeg, dacht ik aan Teun.

Intake

In het intakegesprek zat zijn moeder rechtop aan mijn tafel. Lief, betrokken, bezorgd. Teun was er nog niet bij. Ik hield de eerste gesprekken altijd zonder het kind erbij, zodat ouders vrijuit konden vertellen wat er speelde. “Hij kan het echt wel,” zei ze. “Maar hij dóét het gewoon niet. Hij is niet gemotiveerd. Hij haalt er niet uit wat erin zit.”

Bij de eerste bijles ontmoette ik Teun. Stil. Zijn capuchon half over zijn hoofd, zijn blik ergens tussen de vloer en het raam. We spraken af dat we samen een plan zouden maken. Met hem. Niet over hem. Ik vroeg wat hij belangrijk vond. Rekenen, zei hij. Dat moest beter.

Dus begonnen we met rekenen. Sommen, strategieën, uitleg. Zijn hoofd knikte. Zijn potlood bewoog. Maar iets anders bewoog niet mee. Zijn ogen.

Als jij mocht kiezen

Na een paar weken vroeg ik voorzichtig: “Wil je dit eigenlijk wel?” Hij haalde zijn schouders op. “Ik zit hier omdat mama dat wil.” En daar zat het hele verhaal in één zin. Motivatie laat zich niet duwen. Niet trekken. Niet uitleggen. Als het niet van binnenuit komt, voelt leren als nat hout dat maar niet wil branden.

Nog een sessie later vroeg ik opnieuw: “Als jij mocht kiezen… wat zou je dan doen op dit moment?” Twijfelend eerst. Toen eerlijk: “Buitenspelen.” Ik glimlachte. “Dat snap ik heel goed.” En toen zei ik iets wat hij niet had verwacht: “Dan stoppen we.” De opluchting was hoorbaar. Een zucht die zijn hele lijf leek te verlaten.

Lees ook

Columns

Juf Carola: ‘Toen mocht ik de klas in… Confetti. Overal confetti’

Ik belde zijn moeder. Dat het zo niet werkte. Dat hij het niet zelf wilde. Ze vond het jammer. Maar diep van binnen wist ze het ook. We stopten met de bijlessen. En ik was nieuwsgierig. Wat gebeurt er als je ruimte geeft?

Omkering

Een paar weken later ging mijn telefoon. Een blije moeder. “Teun wil weer komen. Hij heeft zélf gezegd dat hij bijles wil. En hij weet ook al wat hij wil oefenen.” Ik glimlachte nog voordat ik had opgehangen. Toen hij binnenkwam, ontving ik hem stralend en met een high five. “Wat goed dat je er weer bent.”

Dit keer zat hij anders op zijn stoel. Rechtop. Aanwezig. Hij pakte zelf zijn schrift. Stelde vragen. Mopperde soms ook, maar op een manier die erbij hoorde. We werkten. We lachten.

En het ging vooruit. Op school ook. Zo goed zelfs, dat zijn zus uiteindelijk ook wilde komen. Niet omdat het moest. Maar omdat het blijkbaar iets was waar je vrolijk van werd.

Dit is het

Aan het einde van het schooljaar namen we afscheid. Teun ging naar de middelbare school. Groter gebouw. Nieuwe vakken. Nieuwe uitdagingen. En toen, op een gewone middag, fietste ik over de dijk. Wind in mijn gezicht, gedachten half bij mijn boodschappenlijstje. Van beneden hoorde ik ineens: “Caaaaaaroooooolaaaaaa!” Ik keek naar beneden en daar stond hij. Op zijn fiets. Uitbundig zwaaiend alsof ik een wereldster was. Ik zwaaide net zo hard terug. Hij fietste door. Ik ook. Met een brede lach.

En ik dacht: dit is het. Niet de sommen, niet de cijfers. Niet de grafiekjes die omhoog gingen. Maar een kind dat zélf koos. Zélf besloot. Zélf ging. Motivatie kun je niet aanduwen. Maar als je durft los te laten, kan hij zomaar uit zichzelf gaan lopen.

En soms zelfs naar je roepen vanaf een dijk.

Volg Wijzer over de Basisschool op Instagram voor tips en tricks. Meer columns van Juf Carola vind je hier.

Abonneer met cadeau of korting

Ga voor me-time met Kek Mama

Ga voor me-time