Beeld: Canva
Even dat appje beantwoorden terwijl je kind een verhaal vertelt. Snel Instagram checken tijdens het spelen. Of gedachteloos scrollen terwijl je samen op de bank zit. Geen ouder die zijn telefoon altijd keurig weglegt. Toch kan het vaker gebeuren dan je zelf doorhebt.
Onderzoekers analyseerden 21 studies met bijna 15.000 kinderen onder de vijf jaar. Ze keken naar parental technology use: het gebruik van technologie door ouders terwijl hun kind erbij is. De verbanden die ze vonden zijn niet enorm, maar wel opvallend. Kinderen die vaak om de aandacht van hun ouders moeten ‘concurreren’ met een scherm, kunnen daar op verschillende gebieden iets van merken.
“Mama, kijk eens!” “Ja schat, één seconde.” En voor je het weet zijn die paar seconden veranderd in een halve WhatsApp-conversatie.
Jonge kinderen leren ontzettend veel door contact met hun ouders. Ze stellen vragen, zoeken oogcontact en kijken hoe jij reageert op wat ze doen. Wanneer je aandacht regelmatig bij je telefoon ligt, reageer je mogelijk minder snel op zulke contactmomenten.
Onderzoek suggereert dat de mate waarin ouders responsief zijn samenhangt met de ontwikkeling van cognitieve vaardigheden. Denk aan aandacht, onthouden, nadenken en problemen oplossen. Kinderarts dr. Mina Amin wijst er daarnaast op dat kinderen mogelijk meer moeite kunnen hebben met aandacht en het reguleren van emoties.
Empathie, delen, iemand helpen: kinderen komen helaas niet ter wereld met een complete sociale handleiding onder hun arm. Ze leren veel door naar ons te kijken.
Daarnaast is er nog een verband te zien tussen positief ouderschap en prosociaal gedrag bij kinderen. Simpel gezegd: door te ervaren hoe jij aandacht geeft, reageert en rekening houdt met anderen, leert je kind hoe dat werkt.
Wanneer een scherm regelmatig tussen jou en je kind in zit, zijn er mogelijk minder van die kleine leermomenten. Dat betekent natuurlijk niet dat je kind later automatisch een einzelgänger wordt omdat jij tijdens het bouwen van een Duplo-toren een appje hebt beantwoord. Het gaat om het grotere patroon.
Bij hechting denken we misschien al snel aan een peuter die zich bij het afscheid op de opvang als een koala aan je been vastklemt. Maar hechting gaat over veel meer: het is de emotionele band en het gevoel van veiligheid tussen een kind en zijn ouders.
Juist in de eerste jaren wordt daarvoor een belangrijke basis gelegd. Wanneer een kind contact zoekt en merkt dat een ouder beschikbaar is, leert het dat het op anderen kan vertrouwen.
Volgens de Britse kinderbeschermingsorganisatie NSPCC kan verstoring van die band invloed hebben op hoe iemand later relaties aangaat. Ze stellen dat kinderen zich bijvoorbeeld meer kunnen terugtrekken wanneer die verbinding minder sterk is.
Het ene kind vertelt bij thuiskomst werkelijk álles, inclusief wie er tijdens het buitenspelen op wie boos was en waarom de juf vandaag andere schoenen aanhad. Het andere kind antwoordt standaard “goed” op de vraag hoe de dag was.
Veel telefoongebruik van ouders kan dan ook samenhangen met meer internaliserende problemen bij kinderen, blijkt uit het onderzoek. Daarmee worden onder andere sombere gevoelens, angst en eenzaamheid bedoeld.
Als een kind regelmatig ervaart dat een ouder afgeleid is wanneer het contact zoekt, kan het lastiger worden om gevoelens te delen. Dat betekent niet dat één blik op je telefoon ervoor zorgt dat je kind voortaan alles opkropt. Ook hier gaat het om herhaaldelijke patronen en zijn er natuurlijk veel meer factoren die bepalen hoe een kind zich ontwikkelt.
Waar het ene kind alles binnenhoudt, kan een ander zijn gevoelens juist behoorlijk duidelijk naar buiten gooien. Inclusief deuren, speelgoed of een indrukwekkende driftbui omdat de verkeerde beker op tafel staat.
Onderzoekers noemen dit externaliserend gedrag: emoties en problemen worden zichtbaar in bijvoorbeeld boosheid, agressie of ander uitdagend gedrag.
Als kinderen moeite hebben met het reguleren van emoties, kunnen die er soms behoorlijk explosief uitkomen. Zulke patronen kunnen mogelijk ook later nog een rol spelen.
En dan de ietwat pijnlijke spiegel voor ons als ouders: kinderen luisteren misschien niet altijd naar wat we zeggen, maar kijken verdraaid goed naar wat we dóén.
Als jij bij ieder vrij moment automatisch naar je telefoon grijpt, krijgt je kind dat voorbeeld dus dagelijks mee. Kinderen van ouders die veel technologie gebruiken in hun bijzijn, bleken zelf ook meer schermtijd te hebben.
En nee, je kleuter zit waarschijnlijk nog niet de hele avond reels te kijken. Maar een tablet, televisie of ander scherm telt natuurlijk net zo goed mee.
Nee, je hoeft niet meteen je telefoon te verbannen uit je leven. Het onderzoek laat verbanden zien en bewijst niet dat jouw telefoongebruik rechtstreeks bepaalt hoe je kind later wordt. De ontwikkeling van kinderen hangt van veel meer af dan hoe vaak jij even WhatsApp opent.
Wel kan het een goede reminder zijn om af en toe naar je schermgedrag te kijken. Want terwijl we ons druk maken over hoeveel schermtijd onze kinderen krijgen, zit het voorbeeld soms gewoon met een telefoon in de hand naast ze op de bank.
Je kind minder achter een scherm krijgen terwijl je zelf regelmatig op je telefoon zit: tja, daar zit misschien een klein aandachtspuntje. Een pedagoog deelt drie manieren om de schermtijd van je kind te verminderen. Welke dat zijn, lees je hier.
Bron: YourTango
Kitty is zeventien als ze ontdekt dat ze zwanger is van haar 15-jarige vriend. Zelf weet ze al snel dat ze haar kindje wil houden, maar vanuit haar omgeving overheerst vooral bezorgdheid. Inmiddels is ze negentien, moeder van James en Ivy en te zien in het nieuwe seizoen van Vier Handen Op Eén Buik.
Bijna drie jaar nadat Douwe Bob besloot dat het zo niet langer kon, kijkt de zanger met een heel andere blik naar zijn leven. Hij is inmiddels getrouwd, vader van drie kinderen en zegt beter in zijn vel te zitten.
Frans Duijts (59) blikt in zijn nieuwe biografie Vallen & opstaan terug op moeilijke periodes in zijn leven. Samen met zijn vrouw Marloes vertelt hij ook over de zorgen om hun oudste dochter Jolanda (21), die kampte met ernstige somberheid en gedachten aan zelfdoding.
Wat als jouw zoontje nogal opkijkt naar zijn oudere buurjongen en daarbij behoorlijk beïnvloed wordt, op een manier waar jij als moeder he-le-maal niet blij mee bent? Het gebeurt bij Dilara.
Charlotte en haar vriend zijn dolblij met de naam van hun dochter Lune, maar haar moeder denkt daar duidelijk anders over. Oma weigert haar kleindochter zelfs Lune te noemen en gebruikt consequent haar tweede naam Rosalie.
Als Noa (14) uit school komt met een flinke rode plek op haar voorhoofd, schiet moeder Louise (42) direct in standje opsporing verzocht. Gevallen? Ruzie? Een uit de hand gelopen gymles? Noa houdt het bij: ‘Er is niks.’
