Beeld: Canva
Veel ouders zijn blij als hun kind rustig is, goed luistert en weinig problemen veroorzaakt. Toch is een kind dat altijd maar meegaat met anderen niet per definitie zorgeloos of tevreden.
Soms schuilt er achter dat aangepaste gedrag iets anders: de behoefte om conflicten te vermijden of anderen koste wat kost tevreden te stellen.
Therapeuten noemen dit gedrag fawning en het wordt gezien als een reactie op stress, naast bekende reacties zoals vechten, vluchten of bevriezen. Jongeren die dit patroon ontwikkelen, richten zich sterk op de emoties en wensen van anderen, terwijl ze hun eigen gevoelens minder ruimte geven.
Psychiater Hamilton Gaiani legt uit: “Het betekent dat iemand extreem zijn best doet om anderen tevreden te stellen, conflicten uit de weg gaat en zijn eigen behoeften of gevoelens wegstopt. Dat kan eruitzien als goede manieren of volwassen gedrag, maar komt vaak voort uit angst of emotionele pijn.”
Een tiener die vaak toegeeft, nooit klaagt of altijd zegt dat alles goed gaat, lijkt misschien heel makkelijk in de omgang. Maar daarachter kan onzekerheid of angst zitten. Sommige jongeren hebben geleerd dat aanpassen de veiligste manier is om met situaties of relaties om te gaan.
Dat maakt fawning extra ingewikkeld: ouders en anderen kunnen het gedrag juist belonen. Een kind wordt bijvoorbeeld geprezen omdat het zo behulpzaam of volwassen is, terwijl het ondertussen moeite heeft om eigen grenzen aan te geven.
Volgens experts kunnen verschillende signalen wijzen op dit patroon. Een tiener die aan fawning doet, kan bijvoorbeeld:
Niet ieder kind dat behulpzaam of gevoelig is, vertoont fawning. Het gaat vooral om de reden achter het gedrag: doet een jongere iets omdat hij of zij dat zelf wil, of vooral uit angst voor afwijzing of conflict?
Fawning lijkt op people pleasing, maar volgens experts zit er een belangrijk verschil tussen beide. Relatie- en gezinstherapeut Emily Waitt legt uit: “Bij people pleasing is goedkeuring het doel. Bij fawning is veiligheid het doel.”
Bij people pleasing draait het vooral om aardig gevonden worden. Bij fawning gaat het meer om het vermijden van spanning, boosheid of een gevoel van gevaar. Een jongere past zich dan niet alleen aan om leuk gevonden te worden, maar omdat het voelt alsof dat nodig is om problemen te voorkomen.
Wie voortdurend bezig is met de gevoelens van anderen, kan steeds verder verwijderd raken van de eigen behoeften. Op de lange termijn kan dit zorgen voor onzekerheid, stress en moeite met het aangaan van gezonde relaties.
Tieners die zichzelf vaak wegcijferen kunnen bijvoorbeeld:
Daarnaast kunnen sommige jongeren manieren zoeken om met die spanning om te gaan. Voor een deel kan dat betekenen dat ze alcohol of drugs gebruiken om zich zekerder of rustiger te voelen in sociale situaties.
Het belangrijkste is volgens deskundigen niet om een kind te leren minder aardig te zijn, maar om ruimte te maken voor eigen gevoelens en keuzes.
Ouders kunnen helpen door:
Waitt benadrukt: “Het begint met je tiener helpen zich bewuster te worden van zijn of haar eigen gedachten en gevoelens en erop te leren vertrouwen.” Een kind dat altijd tevreden lijkt, hoeft niet altijd goed in zijn vel te zitten. Soms is juist het vermogen om te zeggen wat je voelt, ook als dat lastig is, een belangrijk teken van emotionele gezondheid.
4 lessen voor het opvoeden van gelukkige en succesvolle kinderen? Je leest het hier.
Beluister onze nieuwste podcast-aflevering hieronder!
Bron: Taylor & Francis
Een gezonde baby, een trotse ouder en een mooie afsluiting van de bevalling: dat is vaak het beeld dat we hebben van het werk van een verloskundige. Maar in aflevering 2 van De verloskundigen, met de veelzeggende titel Zorg die verder gaat, wordt duidelijk dat hun werk juist ná de geboorte nog lang niet voorbij […]
Alsof we nog niet genoeg to-do’s op ons lijstje hadden staan. Boodschappen? Check. Kinderen naar school? Check. Was opvouwen? Ooit. En nu blijkt uit nieuw onderzoek dat ook een actief seksleven mogelijk een positief effect heeft op je gezondheid.
Alsof het gemis van Jade Kops nog niet groot genoeg was, krijgt haar familie opnieuw een zware klap te verwerken. Via Instagram maakt haar zus Amber bekend dat ook hun opa is overleden. Nog geen paar maanden nadat ze afscheid moesten nemen van Jade, volgt opnieuw een ingrijpend verlies.
Heb je genoten van Een huis vol, Over Mijn Lijk of De Kraamkliniek? Dan is de nieuwe documentaireserie De verloskundigen je volgende serie om te bingen.
Als mijn vriend en ik aan mensen vertellen dat we het waarschijnlijk bij één kind willen houden, krijgen we soms gekke reacties.
Louisa is verloskundige in de Randstad en moeder van Khai (3). In haar werk komt ze dagelijks de ontroerende en krachtige kanten tegen van het zwanger zijn, de bevalling en alles wat daarna komt. In haar columns deelt ze openhartige verhalen en inzichten.
