Beeld: Canva
Wie op het schoolplein rondloopt, ziet vaak vooral ‘normale’ ruzietjes of grapjes tussen kinderen. Een duwtje hier, een plaagstootje daar, het lijkt erbij te horen.
Maar nieuw onderzoek van de University of Florida laat zien dat er achter dat ogenschijnlijk onschuldige gedrag iets veel ingrijpenders kan schuilgaan. Onder leiding van John Cooley blijkt dat pesten door leeftijdsgenoten bij basisschoolkinderen kunnen leiden tot serieuze traumaklachten.
De studie, gepubliceerd in het Journal of Clinical Child & Adolescent Psychology, laat zien dat meer dan 40 procent van de kinderen die hiermee te maken hadden, klinisch significante traumaklachten vertoonde. Dat wijst erop dat deze ervaringen diep kunnen doorwerken in hoe kinderen zich voelen en ontwikkelen.
“Pesten wordt vaak gezien als een normaal onderdeel van opgroeien, maar onze bevindingen suggereren dat deze ervaringen voor veel kinderen daadwerkelijk schadelijk kunnen zijn”, zegt Cooley, hoofdauteur van het onderzoek.
Voor de studie werden 250 leerlingen uit groep 5 tot en met 7 gevolgd op twee basisscholen. Onderzoekers keken naar hun ervaringen met slachtofferschap door leeftijdsgenoten en volgden gedurende het schooljaar de ontwikkeling van traumagerelateerde klachten.
Slachtofferschap gaat daarbij verder dan alleen fysiek geweld. Het kan ook gaan om geplaagd worden, buitengesloten worden, geruchten die rondgaan, bedreigingen of online pestgedrag. Pesten zelf wordt gezien als een ernstigere vorm, waarbij er sprake is van een machtsverschil tussen degene die pest en degene die wordt gepest.
“Wanneer mensen denken aan slachtofferschap door leeftijdsgenoten en pesten, stellen ze zich vaak fysieke agressie voor, zoals slaan of duwen”, aldus Cooley. “Maar deze ervaringen kunnen ook bestaan uit plagen, uitsluiting, roddels, vernieling van eigendommen of cyberpesten.”
Wat opvalt: slachtofferschap komt vaker voor dan je misschien zou verwachten. Ongeveer negen op de tien kinderen gaf aan aan het begin van het schooljaar minstens één keer hiermee te maken te hebben gehad. En bij een deel van hen leidde dat tot klachten op meerdere vlakken, zoals vermijding, terugkerende gedachten aan wat er is gebeurd, negatieve gevoelens, lichamelijke stressreacties en veranderingen in hoe ze naar zichzelf en anderen kijken.
“Kinderen kunnen proberen niet aan wat er is gebeurd te denken of zich terugtrekken van anderen”, zegt Cooley. “Tegelijkertijd kunnen ze ongewenste gedachten hebben over die ervaringen, slaapproblemen ontwikkelen of zich voortdurend gespannen voelen.”
De impact blijkt ook niet van korte duur. Volgens de onderzoekers kunnen de gevolgen nog meer dan zes maanden aanhouden, wat suggereert dat het niet gaat om tijdelijke stress, maar om klachten die langer doorwerken in het dagelijks functioneren van kinderen.
Opvallend is ook hoe vroeg online pestgedrag al begint. Ongeveer een kwart van de kinderen gaf aan cyberpesten te hebben meegemaakt. “Vaak begint de agressie op school en gaat die thuis online verder wanneer kinderen naar huis gaan”, legt Cooley uit.
Daarnaast viel het onderzoekers op dat veel van deze situaties onzichtbaar blijven voor volwassenen. Leraren registreerden aanzienlijk minder gevallen dan de kinderen zelf rapporteerden. Dat verschil laat zien dat een groot deel van wat er speelt zich buiten het zicht afspeelt, of in vormen die moeilijker te herkennen zijn, zoals uitsluiting of subtiele roddels.
“Er gebeurt vaak veel waarvan volwassenen zich simpelweg niet bewust zijn”, merkt Cooley op. “Sommige incidenten vinden plaats buiten toezicht van volwassenen, en andere gaan over gedrag zoals uitsluiting of roddelen dat moeilijker te detecteren is.” Volgens de onderzoekers is het daarom belangrijk dat ouders en leerkrachten niet alleen observeren, maar vooral ook actief in gesprek gaan met kinderen over wat zij meemaken.
Wil je nog meer tips hoe je esten bij kinderen voorkomt, herkent en aanpakt? Je leest het hier.
Bron: University of Florida
Sommige moeders plannen weken vooruit, anderen worden op een doodgewone dinsdag ineens eventmanager. Want als een kind besluit dat er een feestje komt, dan komt er een feestje, punt.
Relatiepraat in de keuken, maar dan net even pittiger. Janneke en Johan Jelies duiken samen het verleden in.
Iedere week delen we op Kek Mama een dilemma van onze lezers. Deze week deelt Yura (34) haar dilemma. Samen met haar partner zit ze middenin de tropenjaren. Mede daardoor speelt hun telefoon een grote rol in hun avondritueel.
Prachtig babynieuws voor Esther Vedder en haar verloofde Ismael: binnenkort komt er een kindje bij! Esther is namelijk in verwachting.
Sommige weekenden bestaan uit voetbal langs de lijn en stapels was wegwerken. En soms verandert je woonkamer ineens in een minishowbizzfeestje. Voor de familie Wildeman uit Een huis vol was het er zo een waar ze nog jaren over napraten.
Een paar deuren verderop woont de dochter van Caroline Tensen, Lotte, die drie weken geleden moeder werd van zoon James. En Caroline zat er op de eerste rang bij tijdens de bevalling.
