Beeld: Canva
Wie op het schoolplein rondloopt, ziet vaak vooral ‘normale’ ruzietjes of grapjes tussen kinderen. Een duwtje hier, een plaagstootje daar, het lijkt erbij te horen.
Maar nieuw onderzoek van de University of Florida laat zien dat er achter dat ogenschijnlijk onschuldige gedrag iets veel ingrijpenders kan schuilgaan. Onder leiding van John Cooley blijkt dat pesten door leeftijdsgenoten bij basisschoolkinderen kunnen leiden tot serieuze traumaklachten.
De studie, gepubliceerd in het Journal of Clinical Child & Adolescent Psychology, laat zien dat meer dan 40 procent van de kinderen die hiermee te maken hadden, klinisch significante traumaklachten vertoonde. Dat wijst erop dat deze ervaringen diep kunnen doorwerken in hoe kinderen zich voelen en ontwikkelen.
“Pesten wordt vaak gezien als een normaal onderdeel van opgroeien, maar onze bevindingen suggereren dat deze ervaringen voor veel kinderen daadwerkelijk schadelijk kunnen zijn”, zegt Cooley, hoofdauteur van het onderzoek.
Voor de studie werden 250 leerlingen uit groep 5 tot en met 7 gevolgd op twee basisscholen. Onderzoekers keken naar hun ervaringen met slachtofferschap door leeftijdsgenoten en volgden gedurende het schooljaar de ontwikkeling van traumagerelateerde klachten.
Slachtofferschap gaat daarbij verder dan alleen fysiek geweld. Het kan ook gaan om geplaagd worden, buitengesloten worden, geruchten die rondgaan, bedreigingen of online pestgedrag. Pesten zelf wordt gezien als een ernstigere vorm, waarbij er sprake is van een machtsverschil tussen degene die pest en degene die wordt gepest.
“Wanneer mensen denken aan slachtofferschap door leeftijdsgenoten en pesten, stellen ze zich vaak fysieke agressie voor, zoals slaan of duwen”, aldus Cooley. “Maar deze ervaringen kunnen ook bestaan uit plagen, uitsluiting, roddels, vernieling van eigendommen of cyberpesten.”
Wat opvalt: slachtofferschap komt vaker voor dan je misschien zou verwachten. Ongeveer negen op de tien kinderen gaf aan aan het begin van het schooljaar minstens één keer hiermee te maken te hebben gehad. En bij een deel van hen leidde dat tot klachten op meerdere vlakken, zoals vermijding, terugkerende gedachten aan wat er is gebeurd, negatieve gevoelens, lichamelijke stressreacties en veranderingen in hoe ze naar zichzelf en anderen kijken.
“Kinderen kunnen proberen niet aan wat er is gebeurd te denken of zich terugtrekken van anderen”, zegt Cooley. “Tegelijkertijd kunnen ze ongewenste gedachten hebben over die ervaringen, slaapproblemen ontwikkelen of zich voortdurend gespannen voelen.”
De impact blijkt ook niet van korte duur. Volgens de onderzoekers kunnen de gevolgen nog meer dan zes maanden aanhouden, wat suggereert dat het niet gaat om tijdelijke stress, maar om klachten die langer doorwerken in het dagelijks functioneren van kinderen.
Opvallend is ook hoe vroeg online pestgedrag al begint. Ongeveer een kwart van de kinderen gaf aan cyberpesten te hebben meegemaakt. “Vaak begint de agressie op school en gaat die thuis online verder wanneer kinderen naar huis gaan”, legt Cooley uit.
Daarnaast viel het onderzoekers op dat veel van deze situaties onzichtbaar blijven voor volwassenen. Leraren registreerden aanzienlijk minder gevallen dan de kinderen zelf rapporteerden. Dat verschil laat zien dat een groot deel van wat er speelt zich buiten het zicht afspeelt, of in vormen die moeilijker te herkennen zijn, zoals uitsluiting of subtiele roddels.
“Er gebeurt vaak veel waarvan volwassenen zich simpelweg niet bewust zijn”, merkt Cooley op. “Sommige incidenten vinden plaats buiten toezicht van volwassenen, en andere gaan over gedrag zoals uitsluiting of roddelen dat moeilijker te detecteren is.” Volgens de onderzoekers is het daarom belangrijk dat ouders en leerkrachten niet alleen observeren, maar vooral ook actief in gesprek gaan met kinderen over wat zij meemaken.
Wil je nog meer tips hoe je esten bij kinderen voorkomt, herkent en aanpakt? Je leest het hier.
Bron: University of Florida
Voor ouders is het zo’n moment waarop je hart een klein sprongetje maakt én je je afvraagt waar de tijd gebleven is. Ook bij de familie Cudogham uit Een huis vol is het zover: Twiggy laat de basisschool achter zich en begint aan een heel nieuw avontuur op de middelbare school.
Een halve Kinder Bueno in een broodtrommel: onschuldig tussendoortje of vragen om gedoe? In de schoolapp van Amy ontstond er een flinke discussie over wat kinderen wel en niet mee naar school zouden mogen krijgen.
Gezinsnieuws bij je ex kan best even schakelen zijn, maar bij Sylvie Meis klinkt vooral blijdschap. Nadat Rafael van der Vaart en Estavana Polman bekendmaakten dat ze opnieuw een kind verwachten, laat ook Sylvie van zich horen.
Wat komt erin? Wat gaat eruit? En blijft er nog iets over? In Banksaldo delen ouders hun maandelijkse inkomsten en uitgaven. Want laten we eerlijk zijn: zijn we niet allemaal een beetje benieuwd hoe anderen het doen? Deze week het banksaldo van Noor (34), samen met Jens (36), moeder van Liv (4) en Sam (1,5).
Wat begon als een paar losse berichten, is inmiddels een stortvloed geworden. Priscilla Wildeman is er helemaal klaar mee. Op social media (met name Facebook) circuleren bizarre nepverhalen over haar en haar gezin, en dat raakt haar harder dan ooit.
Soms pakken bepaalde keuzes bijzonder ongunstig uit. Bij Sandra pakte een ritje naar het tuincentrum wel érg duur uit, nadat ze een boete kreeg van bijna 300 euro.
