‘Als je dat niet doet, ben je mijn vriend niet meer!’ Klinkt als een typische uitspraak op het schoolplein. Maar wist je dat kinderen dit soort gedrag soms van volwassenen overnemen? Volgens een kinderpsycholoog kunnen bepaalde opvoedgewoontes pestgedrag onbewust aanmoedigen.
Lees verder onder de advertentie
Kinderen kijken namelijk niet alleen naar wat je zegt, maar vooral naar wat je doet. En dat geldt ook voor hoe jij en je partner met ruzies, irritaties en meningsverschillen omgaan.
Kinderen kopiëren gedrag
Volgens kinderpsycholoog Angela J. Narayan leren kinderen al op jonge leeftijd hoe ze anderen kunnen beïnvloeden. Ze zien bijvoorbeeld dat je iets gedaan kunt krijgen door vriendelijk te vragen, maar ook door te dreigen, iemand onder druk te zetten of buiten te sluiten.
En juist dat laatste kan een probleem worden. Want als kinderen thuis regelmatig zien dat volwassenen dreigen of elkaar kleineren, kunnen ze die tactieken ook gaan gebruiken bij vriendjes en klasgenoten.
‘Als je nu niet luistert, krijg je straks geen schermtijd.’ Of: ‘Als je dat niet doet, dan zwaait er wat.’ Herkenbaar? Volgens Narayan kunnen kinderen door dit soort dreigementen leren dat je anderen onder druk mag zetten om iets gedaan te krijgen.
Op het schoolplein kan dat vervolgens veranderen in: ‘Als je mij dat speelgoed niet geeft, mag je niet meer meedoen.’ Kinderen nemen namelijk niet alleen woorden over, maar ook de manier waarop volwassenen hun zin proberen te krijgen.
Je partner bekritiseren
Een sarcastische opmerking over je partner is soms snel gemaakt. ‘Papa is ook altijd zo lui’ of ‘Mama kan ook helemaal niks organiseren.’ Toch kunnen dit soort opmerkingen volgens de psycholoog invloed hebben op hoe kinderen met anderen omgaan.
Wanneer kinderen regelmatig horen hoe volwassenen elkaar kleineren, kunnen ze leren dat het normaal is om iemands zwakke punten te gebruiken. Bijvoorbeeld door een klasgenoot uit te lachen om zijn kleding of iemand buiten te sluiten omdat diegene ergens minder goed in is.
Elkaar negeren na een ruzie
Even afkoelen na een discussie is natuurlijk iets anders dan je partner expres negeren om hem of haar te straffen. Toch is die laatste tactiek volgens Narayan iets waar ouders voor moeten oppassen.
Kinderen die zien dat volwassenen elkaar buitensluiten of de silent treatment geven, kunnen dit gedrag overnemen. Bijvoorbeeld door een vriendje bewust te negeren of iemand niet meer mee te laten spelen na een meningsverschil.
Agressief reageren tijdens conflicten
Ook de manier waarop ouders ruzie maken, speelt een rol. Uit onderzoek blijkt dat kinderen die thuis agressie tussen hun ouders meemaken, een grotere kans hebben om zelf agressief gedrag te ontwikkelen.
Narayan verwijst onder andere naar haar eigen onderzoek naar kinderen die op jonge leeftijd werden blootgesteld aan huiselijk geweld. Vooral blootstelling tijdens de peuter- en kleuterjaren bleek samen te hangen met een grotere kans op geweld in latere partnerrelaties.
Dat betekent natuurlijk niet dat ieder kind dat thuis ruzies meemaakt later agressief wordt. Wel laat het zien hoe belangrijk het is om kinderen gezonde manieren van conflicten oplossen mee te geven.
Tekst gaat verder onder de podcast
Wat kun je als ouder wél doen?
Gelukkig kunnen ouders ook juist positief gedrag aanleren, simpelweg door zelf het goede voorbeeld te geven. Volgens Narayan helpt het wanneer ouders respectvol met elkaar praten, vriendelijk om dingen vragen en elkaar regelmatig bedanken of complimenten geven.
Ook samenwerken als ouders is belangrijk. De één is misschien wat geduldiger tijdens de ochtendspits, terwijl de ander beter is in het bewaken van grenzen rond bedtijd. Door elkaars sterke punten te benutten, laat je zien hoe je samen problemen kunt oplossen.
En dat heeft volgens de psycholoog voordelen. Kinderen die thuis respect, vriendelijkheid en samenwerking zien, zijn niet alleen minder geneigd om zelf pestgedrag te vertonen. Ze kunnen ook beter herkennen wanneer anderen hen proberen te intimideren of buiten te sluiten.
Dus nee, je hoeft echt niet altijd de perfecte ouder te zijn. Maar hoe je reageert wanneer je partner voor de zoveelste keer zijn sokken naast de wasmand gooit? Daar kijkt je kind misschien meer van af dan je denkt.
Maar wat als je kind zelf degene is die pest? Anneke heeft een zoon die andere kinderen pest, mishandelt en bedreigt. Lees hier haar aangrijpende verhaal: ‘Mijn man wilde het heel lang niet zien.’
Kitty is zeventien als ze ontdekt dat ze zwanger is van haar 15-jarige vriend. Zelf weet ze al snel dat ze haar kindje wil houden, maar vanuit haar omgeving overheerst vooral bezorgdheid. Inmiddels is ze negentien, moeder van James en Ivy en te zien in het nieuwe seizoen van Vier Handen Op Eén Buik.
Bijna drie jaar nadat Douwe Bob besloot dat het zo niet langer kon, kijkt de zanger met een heel andere blik naar zijn leven. Hij is inmiddels getrouwd, vader van drie kinderen en zegt beter in zijn vel te zitten.
Danique Ploeger geniet volop van haar nieuwe leven als moeder. De oud-deelnemer van B&B vol liefde verwelkomde samen met Daniël hun dochter Novie en kijkt met een goed gevoel terug op de bevalling.
Frans Duijts (59) blikt in zijn nieuwe biografie Vallen & opstaan terug op moeilijke periodes in zijn leven. Samen met zijn vrouw Marloes vertelt hij ook over de zorgen om hun oudste dochter Jolanda (21), die kampte met ernstige somberheid en gedachten aan zelfdoding.
Met een baby ben je vaak vroeg uit de veren en ook Douwe Bob moet er aan geloven. Op Instagram plaatst de zanger een selfie met zijn zoontje, waarin hij vertelt dat zijn zoon voor het eerst de nacht op zijn eigen kamer heeft doorgebracht. Hij was alleen wel heel vroeg wakker.
Als je kind af en toe slaapwandelt, kijk je er op een gegeven moment niet meer van op als hij midden in de nacht ineens op de gang staat. Ook Marjo en haar man zijn wel wat gewend van hun zoon Luuk. Maar wat hij op een nacht in hun slaapkamer deed, zagen ze absoluut […]