Beeld: Canva
Goed nieuws voor iedereen met oppas-opa’s en -oma’s (en stiekem ook voor de ouders die af en toe een avondje vrij willen): regelmatig oppassen op je kleinkinderen lijkt goed te zijn voor het brein.
Grootouders die dat doen, hebben namelijk een scherper geheugen en zijn beter met woorden dan grootouders die de oppasdagen liever overslaan. Al zit er wél een opvallend verschil tussen opa’s en oma’s.
Onderzoekers van Tilburg University volgden zo’n 1.700 Britse grootouders jarenlang en vergeleken grootouders die oppasten met een vergelijkbare groep die dat niet deed. Dezelfde leeftijd, gezondheid en opleidingsniveau, appels met appels dus. Wat bleek? De oppas-grootouders scoorden beter op geheugentests en woordvloeiendheid. En dan het verrassende detail: vooral oma’s plukken daar langdurig de vruchten van. Bij hen ging de achteruitgang van het denkvermogen langzamer dan bij oma’s die niet oppasten. Bij opa’s was dat effect er nauwelijks.
Waarom dat verschil er is, weten de onderzoekers nog niet precies. Volgens medeonderzoeker Yvonne Brehmer kan het zijn dat de rol van opa’s anders, of minder intens, wordt ingevuld. “Het blijft een open vraag of de zorg voor hen te veeleisend is, of dat hun rol simpelweg meer perifeer is en daardoor minder cognitief of emotioneel uitdagend.”
Nog iets opvallends: het aantal oppasuren maakt nauwelijks uit. Eén keer per maand of meerdere dagen per week, het brein lijkt daar niet echt op te letten. Brehmer: “Die voordelen liggen mogelijk minder in specifieke taken of intensiteit, en meer in de bredere ervaring van betrokken zijn bij de zorg.” Wat wel verschil maakt, is hoe je die tijd invult. Grootouders die speelden, huiswerk hielpen maken of samen verschillende activiteiten deden, scoorden beter dan grootouders die vooral “aanwezig” waren.
Dat oppassen goed uitpakt voor het brein, is volgens de onderzoekers goed te verklaren. Het geeft betekenis, beweging en sociale verbinding. “De zorg voor kleinkinderen kan op latere leeftijd een extra, zeer betekenisvolle sociale rol bieden”, zegt Brehmer. Ook kan het je positie binnen de familie versterken, wat weer zorgt voor meer sociale steun.
Toch is er een belangrijke kanttekening: dit onderzoek bewijst geen oorzaak-gevolgrelatie. Het kan ook zijn dat fitte, scherpere grootouders simpelweg vaker worden gevraagd om op te passen. En, minstens zo belangrijk, oppassen moet geen verplicht nummer worden. Als het stress oplevert of als het voelt als een verplichting, kan het effect juist omslaan. “Vrijwilligheid en aansluiting bij de eigen voorkeuren van grootouders zijn cruciaal”, aldus Brehmer.
Ben je trouwens op zoek naar een nieuwe oppas? De 5 meest gemaakte fouten lees je hier.
Bron: Tilburg University, APA
Als je kind af en toe slaapwandelt, kijk je er op een gegeven moment niet meer van op als hij midden in de nacht ineens op de gang staat. Ook Marjo en haar man zijn wel wat gewend van hun zoon Luuk. Maar wat hij op een nacht in hun slaapkamer deed, zagen ze absoluut […]
Een fietstochtje met het gezin, wat kan daar nou misgaan? Lauren (34) dacht er precies zo over. Tot haar man Lars (36) onderweg één beslissing nam waar zij totaal niet over te spreken was. Vooral omdat dochter Jade (6) precies deed wat kinderen nou eenmaal doen: het voorbeeld van haar vader volgen.
Dat het ouderschap uitdagend is hoeven we je niet te vertellen. Er is geen handboek en er is geen one size fits all. Logisch dus dat je soms met vragen en dilemma’s zit. Deze week Iris, die ineens zeker weet dat haar man vreemdgaat met een collega.
Louisa is verloskundige in de Randstad en moeder van Khai (3). In haar werk komt ze dagelijks de ontroerende en krachtige kanten tegen van het zwanger zijn, de bevalling en alles wat daarna komt. In haar columns deelt ze openhartige verhalen en inzichten.
Je begint vol goede moed aan een gezellig potje Mens erger je niet en een halfuur later ligt er iemand mokkend onder tafel. Of wordt er ineens héél kritisch gekeken of papa zich eigenlijk wel aan de regels houdt. Herkenbaar?
Een drukke agenda, veel reizen en een gezin dat alle kanten op moet. Kelly Piquet (37), de vriendin van Max Verstappen (29), weet precies wat ze momenteel het liefst zou willen veranderen.
