Beeld: Canva
Sommige dingen die kinderen zeggen kunnen ouders even laten schrikken. Een ontkennend hoofdje boven een omgevallen beker, of een stellig “ik was het niet” terwijl de sporen het tegendeel bewijzen.
Toch blijkt uit psychologisch onderzoek dat dat gedrag veel minder problematisch is dan het op het eerste gezicht lijkt.
Volgens onderzoek van Kang Lee, hoogleraar Psychologie, beginnen kinderen al verrassend vroeg met liegen. Rond de leeftijd van twee jaar doet ongeveer 30 procent dat al, op drie jaar ligt dat rond de helft en bij vier jaar zelfs rond de 80 procent. Dat klinkt misschien heftig, maar onderzoekers benadrukken juist dat dit gedrag bij de ontwikkeling hoort. Liegen is in die zin geen teken van slechte intenties, maar van groeiende cognitieve vaardigheden.
Om te kunnen liegen moet een kind namelijk twee belangrijke dingen kunnen: begrijpen dat iemand anders iets anders weet dan jijzelf en gedrag bewust kunnen sturen. Met andere woorden: je moet kunnen inschatten wat de ander denkt én jezelf onder controle hebben om dat geloofwaardig over te brengen.
Dat wordt in de psychologie vaak beschreven als het vermogen tot mind-reading en zelfbeheersing. Kinderen die zich daarin sneller ontwikkelen, blijken ook eerder in staat om ingewikkeldere leugens te vertellen. In onderzoek wordt dat regelmatig gekoppeld aan creatief denken en cognitieve ontwikkeling.
Tegelijk is het belangrijk om het niet te groot te maken. In de vroege kinderjaren lopen fantasie en werkelijkheid nog vaak door elkaar. Doen alsof je iemand anders bent of een verhaal verzinnen hoort net zo goed bij spelen als bij liegen. Kinderen testen in die fase vooral grenzen en reacties. “Wat gebeurt er als ik dit zeg? Wat gelooft mijn ouder wel of niet?” Het draait daarbij minder om misleiding en meer om leren hoe sociale interactie werkt.
Opvallend genoeg wordt in de ontwikkelingspsychologie benadrukt dat dit soort gedrag zelfs een normale stap is in het opbouwen van een moreel besef. Niet omdat liegen wordt aangemoedigd, maar omdat kinderen via die experimenten leren wat waarheid betekent en wat de gevolgen van hun woorden kunnen zijn.
Benieuwd naar 5 andere onverwachte tekenen van hoogbegaafdheid bij kindere? Je leest het hier.
Beluister onze nieuwste podcast-aflevering hieronder!
Bron: University of Toronto
Tikkie ontvangen voor een halve wortel uit iemand anders’ maaltijdsalade? In deze rubriek verzamelen we de meest onterechte, ongemakkelijke en gewoon ronduit gênante betaalverzoeken. Deze week Mirna (31), die een Tikkie van nog geen euro ontving.
Wie kinderen heeft, weet hoe snel het kan gaan. Voor Monique Westenberg lijkt het moment waarop haar zoon Dré langzaam richting de tienerjaren gaat ineens wel héél dichtbij te komen.
Tikkie ontvangen voor een halve wortel uit iemand anders’ maaltijdsalade? In deze rubriek verzamelen we de meest onterechte, ongemakkelijke en gewoon ronduit gênante betaalverzoeken. Deze week Naomi (34), die na een kinderfeestje wel een heel vreemd betaalverzoek kreeg.
Tikkie ontvangen voor een halve wortel uit iemand anders’ maaltijdsalade? In deze rubriek verzamelen we de meest onterechte, ongemakkelijke en gewoon ronduit gênante betaalverzoeken. Deze week Bo (31), die na een spontaan speeltuinbezoekje een opmerkelijk betaalverzoek kreeg.
Een oppasdag hier, een tas met kleertjes daar en ondertussen nog even vertellen hoe zij het vroeger deden: opa en oma spelen bij veel gezinnen een belangrijke rol. Toch zit niet iedere ouder op hun bemoeienis te wachten.
Chiara, moeder van Joah (nét 1 jaar) en redacteur bij Kek Mama, speurt samen met haar man Dan naar de perfecte balans tussen (zelf)liefde en luiers.
