Beeld: Canva
Het is zo’n alledaags moment dat weinig bijzonders lijkt: een glas wijn aan het einde van de dag, een tiener die half opgaat in zijn telefoon aan de keukentafel.
Toch laat nieuw onderzoek zien dat precies dat soort huis-, tuin- en keukenscènes meer invloed kunnen hebben dan je denkt.
Uit recent onderzoek blijkt dat het alcoholgebruik van ouders thuis vaak doorwerkt in het latere alcoholgebruik van hun kinderen. Vooral in de tienerjaren vormt dat voorbeeld zich sterk: jongeren tussen de vijftien en zeventien jaar blijken het meest gevoelig voor wat ze thuis zien gebeuren rondom alcohol.
Dat is ook precies de fase waarin veel jongeren hun eerste echte ideeën vormen over wat ‘normaal’ drinken is en hoe alcohol een plek krijgt in sociale situaties.
De inzichten komen voort uit een lange Australische studie (HILDA), waarin ruim 6.600 mensen gedurende 23 jaar zijn gevolgd. In totaal gaat het om tienduizenden metingen van leefstijl en gedrag.
Onderzoekers keken daarbij naar het drinkgedrag van ouders in de periode dat hun kinderen opgroeiden (twaalf tot achttien jaar) en vergeleken dat met het latere alcoholgebruik van die kinderen op volwassen leeftijd. Daaruit komt een duidelijk patroon naar voren: de invloed van ouders is het sterkst in de adolescentie, neemt af in de twintiger jaren en komt later weer deels terug wanneer mensen zelf ouder worden.
Opvallend is dat de invloed vaak binnen dezelfde ouder-kindrelatie blijft: moeders hebben vaker invloed op dochters en vaders op zonen. Vooral in de tienerjaren en later opnieuw wanneer mensen zelf een gezin krijgen, lijkt dat voorbeeldgedrag weer terug te komen.
De onderzoekers benadrukken dat dit wijst op aangeleerd gedrag. Wat kinderen zien in huis, wordt onderdeel van hun eigen referentiekader.
Om beter te begrijpen waar dat gedrag vandaan komt, vergeleken onderzoekers ook gezinnen met en zonder biologische band, zoals adoptie- en stiefgezinnen. Daarbij bleef vooral de invloed van het dagelijkse voorbeeld overeind, wat suggereert dat het niet alleen om erfelijkheid gaat, maar vooral om wat kinderen in de praktijk meekrijgen.
Belangrijk is dat het niet gaat om een enkel glas wijn of een losse situatie. Het onderzoek kijkt naar herhaalde patronen over jaren heen. De context in huis blijkt daarbij doorslaggevend: hoe vaak alcohol aanwezig is, welke rol het speelt en hoe vanzelfsprekend het wordt gevonden.
Uit verschillende studies blijkt dat vooral een combinatie van factoren invloed heeft op later drinkgedrag: duidelijkheid over regels, betrokkenheid van ouders, open communicatie en beperkt alcoholgebruik in huis. Ook blijkt dat het zelf aanbieden van alcohol aan tieners, zelfs met goede bedoelingen, later juist kan leiden tot meer en problematischer gebruik.
De boodschap uit het onderzoek is niet dat ouders alles foutloos moeten doen. Het gaat vooral om bewustwording welk signaal je thuis afgeeft, zonder dat je erbij stilstaat. Want ook al lijkt het een klein moment aan de keukentafel, voor kinderen kan het precies dát zijn wat hun idee vormt van wat “normaal” is.
Beluister onze nieuwste podcast-aflevering hieronder!
Bron: Wiley
Zo zit het met de centen bij andere gezinnen. Wat komt erin? Wat gaat eruit? En blijft er nog iets over? In Banksaldo delen ouders hun maandelijkse inkomsten en uitgaven. Want laten we eerlijk zijn: zijn we niet allemaal een beetje benieuwd hoe anderen het doen?
Jarenlang vormden André Hazes en Monique Westenberg een van de meest besproken koppels van Nederland. Inmiddels kijkt de zanger met andere ogen terug op die relatie.
Elsemieke (32) is samen met T (33), moeder van twee zoontjes (5 en 2) en redacteur bij Kek Mama. Chaotisch, chronisch moe en heeft een brein met 46 tabbladen tegelijkertijd open. Probeert rust in de chaos te vinden, maar met drie mannen in huis is die rust ver te zoeken.
Conflicten aangaan en kwetsbaarheid tonen zijn belangrijke vaardigheden in elke relatie. Maar wat gebeurt er als jij jouw deel doet, maar het niet terug krijgt?
Eindelijk was daar hét moment voor Esther Vedder, bekend van het sieradenmerk Vedder & Vedder, en haar verloofde Ismael: de gender reveal! Het stel verwacht binnenkort hun tweede kindje. Worden het dit keer weer roze of toch blauwe muisjes?
Tikkie ontvangen voor een halve wortel uit iemand anders’ maaltijdsalade? In deze rubriek verzamelen we de meest onterechte, ongemakkelijke en gewoon ronduit gênante betaalverzoeken. Deze week Eileen, die een Tikkie stuurde naar een vriendin die haar als gratis opvang beschouwde.
