Beeld: Paulien van Beusekom
Patrick (54) is schrijver van romans en freelance tv-redacteur. Hij woonde over de hele wereld en heeft vijf kinderen. Voor zijn column put hij uit een oneindige bron van even herkenbare als opmerkelijke verhalen over het vaderschap.
Nou, daar gaan we weer. De overheid heeft een ‘geniaal idee’ bedacht: laten we de leerplicht niet op 5, maar op 4 jaar beginnen. Want jawel, de “achterstanden” moeten worden tegengegaan. Welke achterstanden? De achterstand in het leren hoe je stil op een stoeltje moet zitten? In het volgen van groepsinstructies over de juiste manier om een banaan te tekenen? Of gaat het erom dat kinderen te laat beginnen met wennen aan het grote mensenleven waarin iedereen braaf op tijd op kantoor verschijnt om precies te doen wat er van ze verwacht wordt?
Kijk, ik weet niet hoe het bij jullie zit, maar mijn 4-jarigen hadden op die leeftijd vooral achterstand in het fatsoenlijk opeten van hun liga tijdens het bouwen van een Duplo-kathedraal. We zouden natuurlijk ook een prenatale Cito-toets kunnen overwegen.
Wat we hier zien is typisch Nederland: zodra iets afwijkt van ‘de norm’, trekken we aan de paniekbel. “O jee, deze kinderen kunnen op hun vijfde nog geen werkblad invullen met zeven soorten fruit! Achterstand!” Maar wat we dan vergeten, is dat een kind van vier nog een kind is. Geen mini-volwassene. Geen onderhandelingsassistent van de Belastingdienst. Geen tandarts in opleiding.
Ik heb een paar jaar in Zweden gewoond. Daar begint de leerplicht op zeven jaar. Zeven! Dat zijn dus drie extra jaren waarin kinderen kunnen spelen, ontdekken, vervelen, kliederen, klimmen, vallen, leren opstaan, en vooral: zichzelf zijn.
En je raadt het nooit: het Zweedse onderwijssysteem staat wereldwijd in de top. Het blijkt dus dat kinderen niet minder slim worden als je ze wat meer ademruimte geeft. Sterker nog: ze worden er vrijer, creatiever en weerbaarder van.
Maar hier? Hier moeten ze mee in het systeem. Op tijd leren luisteren, netjes in de kring zitten, hun vinger opsteken als ze moeten plassen en vooral: leren dat wie afwijkt van ‘de norm’ een probleem is dat opgelost moet worden.
En dan komt het mooiste: het argument voor die vervroeging is dat sommige kinderen “thuis niet genoeg taal meekrijgen”. Dus omdat sommige kinderen thuis minder Nederlandstalige woorden horen, zetten we álle kinderen op 4-jarige leeftijd in een klaslokaal met fluorescentielampen en een juf die “verantwoorde kringen” draait over het thema herfst. Dat is dus beleid gebaseerd op uitzonderingen. Een beetje alsof je zegt: “Sommige mensen rijden te hard, dus laten we iedereen maar met de step naar het werk sturen.”
Nee, ik pleit juist voor verláting van de leerplicht. Laat kinderen juist langer spelen. Laat ouders langer hun eigen ritme vinden. We maken geen robots, we maken mensen. En mensen zijn geen versies van elkaar, maar unieke wezens die pas echt kunnen bloeien als ze de ruimte krijgen. Kortom, faciliteer in het hen laten opbloeien tot zelfnadenkende vrije geesten. Niet tot volgzame werknemers en gehoorzame soldaten die je voor je eigen karretje kunt spannen.
Dus Den Haag, voordat jullie een nieuwe beleidsnota opstellen over “Onderwijskansen 2040”, stel ik voor dat jullie eens een middagje op een kleuterschool gaan zitten. En probeer daar dan niet meteen een werkblad in te vullen. Gewoon even… spelen. Dat helpt misschien om jullie gezond verstand te stimuleren en deze idiote ideeën voorgoed te vergeten.
Meer lezen van Patrick? Hier vind je al zijn andere columns.
Terwijl miljoenen voetbalfans reikhalzend kijken naar de prestaties van Oranje, beleeft één moeder het toernooi net iets anders. Voor Marjon de Bruijn draait het niet alleen om winst of verlies, maar vooral om haar zoon Frenkie de Jong, die opnieuw deel uitmaakt van de Nederlandse selectie.
Waar sommige kinderen liever op de achtergrond blijven, lijkt Fender de Mol zich juist helemaal thuis te voelen in de schijnwerpers. Volgens vader Johnny de Mol was al vroeg duidelijk dat zijn jongste zoon geen moeite heeft met aandacht en misschien zelfs wel in de voetsporen van zijn beroemde familie treedt.
Met drie jonge kinderen in huis is tijd met z’n tweeën soms een zeldzaam goed. Dus een onverwacht momentje samen is meer dan gewenst. Alleen reken je dan niet op publiek.
Na jaren samen een leven te hebben opgebouwd, hebben Channah Koerten en Nordin Blessing besloten ieder hun eigen weg te gaan.
Sommige zinnen uit je jeugd blijven niet alleen hangen, maar duiken later in je leven ineens weer op, precies op de momenten dat je ze nodig hebt. Vaak kwamen ze van grootouders: geen lange verhalen, maar korte uitspraken die net iets te vaak werden herhaald om te vergeten. Toen misschien ouderwets of streng, maar achteraf […]
Rianne Arendsen (35) is onderwijskundige, docent kinderyoga, schrijver en o ja: moeder. Vooral moeder. In haar columns deelt ze haar observaties en bespiegelingen rondom het ouderschap – aanmodderen met de beste intenties. Volg Rianne ook op Substack.