Eigen beeld
Ilva Kuijpers (28) is leerkracht van groep 1/2. Iedere maand schrijft ze voor Kek Mama een column over haar belevenissen op de basisschool.
Vrijheid. Voor ons volwassenen is het vaak een abstract begrip dat te maken heeft met vakantiedagen, een lege agenda of het recht om te zeggen wat we willen… mits we de sociale codes niet breken. Maar in mijn kleuterklas heeft ‘vrijheid’ een heel andere dimensie. Het is de ongetemde staat van zijn, waarin sociale filters nog niet bestaan en de wereld precies is zoals jij hem op dat moment beleeft.
Het is een doodgewone dinsdag in het voorjaar. Terwijl de meeste kinderen in broeken en t-shirts binnenkomen, stapt Sam de klas binnen in een volledig Spiderman-pak. Inclusief masker. In onze wereld is dat een carnavalsoutfit, maar voor Sam is het simpelweg zijn identiteit voor vandaag. Hij voelt zich vrij om de superheld te zijn die hij wil zijn, niet gehinderd door de conventie dat je ‘normale’ kleren draagt naar school. Diezelfde vrijheid van geest uit zich ook in hun communicatie. Waar wij beleefd om de hete brij heen draaien, zijn kleuters pijnlijk eerlijk. “Juf,” zegt Sophie terwijl ze me onderzoekend aankijkt tijdens de kring, “ga jij eigenlijk wel naar de tandarts? Je tanden staan een beetje scheef. En ik vind je broek ook niet zo mooi.” Ik slik even. In een wereld van volwassenen zou dit een sociale doodzonde zijn, maar Sophie bedoelt het niet kwaad. Het is simpelweg een observatie van haar realiteit. Ze is vrij van de angst om iemand te kwetsen; ze spreekt slechts haar waarheid. Oh ja…
“Juf, ga jij wel naar de tandarts? Je tanden staan een beetje scheef”
Ook in hun relaties zie je die ultieme vrijheid terug. In de middenbouw of bovenbouw kunnen ruzies dagenlang nasluimeren en worden er kampen gevormd op het schoolplein. Maar bij mijn kleuters ontstaan en verdwijnen vriendschappen soms binnen tien minuten. Het ene moment is de wereld te klein omdat iemand een blauw potlood heeft afgepakt, het volgende moment is datzelfde potlood de basis voor een gezamenlijk kunstwerk. In de ene hoek schreeuwt Mees: “Ik ben nooit meer jouw vriend!”, om vervolgens tien minuten later hand in hand met diezelfde ‘vijand’ naar de zandbak te huppelen alsof er niets is gebeurd. Ze zitten niet vast aan rancune of de sociale druk om een standpunt vol te houden. Het lijkt wel of ze een onzichtbare resetknop in hun hoofd hebben die ze indrukken zodra een nieuw spelavontuur lonkt. Ze zijn vrij om elk moment opnieuw te beginnen, zonder de ballast van wat er zojuist is voorgevallen. Samen leren en samen ontdekken gaat bij hen simpelweg gepaard met een opvallend kort geheugen voor ruzies.
Ik realiseerde me deze week weer hoe leerzaam die onbevangenheid is. Wij proberen de kinderen structuren en regels bij te brengen, maar soms zijn zij het die ons herinneren aan de essentie van ‘vrij zijn’. Leren en ontwikkelen begint met die onbevangenheid. Het is het vermogen om de wereld te zien zonder de filters van ‘hoe het hoort’. Of het nu gaat om een Spiderman-pak, een eerlijke opmerking over scheve tanden of een vriendschap die elke tien minuten gereset wordt; het kleuterbrein werkt vol vertrouwen dat de wereld zich aanpast aan hun eigen ideeën. Misschien moeten we vaker een voorbeeld nemen aan die eerlijkheid. Want hoewel het soms gênant is, is het vooral een herinnering dat we allemaal ‘born to be free’ zijn… zolang we maar durven te kijken door de ogen van een kleuter.
Meer lezen van Juf Ilva? Je vindt haar andere columns hier.
Toen Eva (31) na een pittige bevalling eindelijk met haar pasgeboren dochter thuiskwam, wachtte haar een hartverwarmende verrassing. Haar beste vriendin had de hele voortuin versierd. Maar een dag later veranderde dat warme gevoel volledig door een Tikkie.
Een dagje strand met kleine kinderen klinkt heerlijk, maar in de praktijk verloopt het vaak nét iets anders dan ouders vooraf hadden bedacht. Zand overal, oververmoeide kinderen en een strijd rond etenstijd: herkenbaar? Dan is deze opvallende vakantietrend misschien iets om te onthouden.
Toen Eva (31) na een pittige bevalling eindelijk met haar pasgeboren dochter thuiskwam, wachtte haar een hartverwarmende verrassing. Haar beste vriendin had de hele voortuin versierd. Maar een dag later veranderde dat warme gevoel volledig door een Tikkie.
Elise (36) denkt dat een gezellige avond met haar eerste date positief is verlopen, maar zodra ze een vervolguitnodiging afslaat, slaat de sfeer volledig om. Wat volgt is een Tikkie dat ze nooit zal vergeten én betalen.
Moeder van een peuter, en nog steeds chronisch reislustig. Nu haar relatie voorbij is, stapt freelance redacteur Lianne Kooistra met haar dochter in een camper om voor lange tijd door Europa te trekken. Onderweg zoeken ze een nieuw ritme, nieuwe plekken en af en toe een speeltuin. In haar columns schrijft ze over hun tijdelijke […]
Verdrietig nieuws voor Cody Gakpo en zijn vriendin Noa van der Bij. Terwijl de Oranje-international met het Nederlands elftal actief is op het WK, maken zij bekend dat hun ongeboren zoontje tijdens de zwangerschap is overleden.