Beeld: Liane Bron Fotografie
Carola de Koning (46) werkte als leerkracht en kindercoach en specialiseerde zich in stress
bij kinderen. Nu is ze onderwijsdeskundige bij Wijzer over de Basisschool en ontwikkelt zij
samen met haar team nieuwe leermiddelen. Ze is expert in toetsstress rondom toetsen van
IEP, Leerling in beeld (Cito) en de Doorstroomtoets. In haar columns neemt ze ouders mee
in herkenbare momenten en deelt af en toe een kleine tip voor thuis of op school.
“We kwamen toch voor rekenen?” zei een vader eens met een lichte frons, toen ik een doos kleurpotloden op tafel zette. Zijn dochter zat ernaast, schouders hoog opgetrokken, potlood al nagelbijtend in haar hand. “Klopt,” zei ik. “Maar we beginnen even met kleuren.” “Huh?” klonk het, half verbaasd, half ongelovig.
Ouders verwachtten vaak dat ik direct met werkbladen zou zwaaien of tafels zou overhoren. Maar soms was de kortste weg naar een goed antwoord… een kleurplaat.
Datzelfde meisje zei eens: “Als ik moet rekenen, denk ik: dit lukt me toch niet… en dan krijg ik een kriebel in mijn buik en klamme handen.”
En precies daar begon het: niet bij de som, maar bij de spanning. Een kind kan prima leren rekenen, maar als het lijf op tilt slaat, gaat het hoofd op slot. Alsof er een bordje hing: ‘Gesloten wegens stress’.
Soms koos ik niet voor kleurpotloden, maar voor muziek. Ik schoof naar de piano en speelde een paar rustige akkoorden. Geen concert, gewoon zachtjes. Na een minuut zag ik schouders zakken. De ademhaling werd rustiger. Er kwam weer ruimte.
Misschien omdat muziek ook mijn eigen uitknop is. Als kind zat ik uren achter de piano. Later werd het mijn manier om mijn hoofd leeg te maken. In mijn praktijk ontdekte ik dat kinderen hetzelfde ervoeren. Alsof de muziek fluisterde: “Je hoeft nog niks.”
Na vijf minuten kleuren of luisteren, openden we alsnog het rekenschrift. Het grappige was: ineens lukte er veel meer. Begonnen we gespannen, dan voelde elke som als een berg. Maar ontspannen? Dan was diezelfde som een heuveltje.
Er was ook een jongen die heel stoer deed: “Rekenen? Makkie, joh!” Maar zodra het schrift openging, knaagde hij zenuwachtig op zijn pen. Na vijf minuten krabbelen met kleurpotloden floepte er plots een hele rij sommen uit zijn pen. Stoer doen is soms gewoon een masker voor stress.
Begrijp me goed: ik ben zelf ook niet stressvrij. Geef mij een zak schroefjes en een IKEA-handleiding en ik heb óók klamme handen en een bonkend hart. Mijn brein sluit dan niet alleen wegens stress, maar ook wegens te veel schroefjes en te weinig plankjes.
Het verschil is dat ik weet dat ik dan even pauze moet nemen. Een kopje thee. Een paar akkoorden. En ineens lukt het wél. De kinderen in mijn praktijk hadden hetzelfde nodig. Alleen wisten ze dat nog niet.
Het hoefde niet ingewikkeld te zijn: vijf minuten kleuren, een rustig muziekje, een ademhalingsoefening. Het ging er niet om wát we kozen, als er maar even een momentje was waarin de stress zakte.
Een moeder vertelde: “We kleuren nu standaard eerst een mandala. Het voelt alsof we tijd verliezen, maar daarna gaat het oefenen sneller én gezelliger.” Precies dat.
Het mooiste vond ik die glinstering in de ogen van een kind dat net nog dacht dat het niks kon. Niet door een sticker of beloning, maar omdat het zelf ervoer: “Hé, ik kan dit.” Daar deed ik het voor. En dat lukte niet met extra werkbladen, maar met vijf minuten ontspanning.
Dus ja, toen ik nog bijles gaf, begon ik met kleuren. Of met een rustig pianostuk. En steevast met een verbaasde ouder die na afloop toegaf: “Oké… dit werkt dus echt.”
En eerlijk? Ik gun het mezelf steeds vaker. Eerst even kleuren. Eerst de piano. De rest, een spreekwoordenspel ontwikkelen, IKEA-kasten en de chaos van de dag, komt daarna wel.
Volg Wijzer over de Basisschool op Instagram voor tips en tricks.
Wie ooit met zijn gezin op tv verschijnt, kan erop wachten: meningen komen vanzelf. Zeker op social media. Familie Bal uit Een huis vol kreeg na hun deelname dan ook een vraag die veel verder ging dan die leek: “Doen jullie mee aan Een huis vol voor het geld of voor de aandacht van mensen […]
Anita gaf haar dochter een naam met een prachtig verhaal. Jaren later staat ze voor een heel andere werkelijkheid: haar dochter wil zo snel mogelijk van die naam af.
Als de juf van haar zoon haar op het matje roept met een flink oordeel, schiet dat bij Vanessa behoorlijk in het verkeerde keelgat.
De familie Bal was dit jaar voor het eerst te zien in Een huis vol, en dat maakte meteen indruk. Vader Simon en moeder Lisa hebben namelijk een bijzonder verhaal: ze haalden de vier kinderen van Lisa’s zus in huis en vormen nu, samen met hun eigen kinderen, een druk maar gelukkig gezin van negen.
Het mooiste nieuws, met een randje. Barbara Sloesen is moeder geworden.
Huiselijk geweld komt in allerlei vormen. Audrey Zetta kreeg er ook mee te maken, toen haar ex-man duidelijk maakte dat ze bij een zwangerschap voor abortus moest kiezen.