Beeld: Canva
Marjolein en Martine wonen meer dan 6000 kilometer van elkaar en hebben samen het bedrijf ChatLicense. Martine woont in New York met man en zoon (11) en dochter (9), Marjolein woont in Rotterdam met haar man en twee dochters (15 en 13 jaar).
Marjolein en Martine zijn experts in hoe kinderen veilig online kunnen gaan en geven advies op lezersvragen.
Het dilemma: “Na een uur gamen met vrienden is mijn kind soms gezelliger dan na een kwartier scrollen. Hoeveel zeggen die minuten dan eigenlijk? Moet ik streng zijn op schermtijd, of meer letten op wat mijn kind doet?”
Was er maar een schermwekker die niet alleen piept als de tijd om is, maar ook meeneemt wat werkt voor jouw kind. Want minuten tellen is overzichtelijk, maar die 30 minuten de ene keer zijn zeker niet dezelfde als de andere keer.
Schermtijdafspraken blijven wel handig voor jou en je kind, maar bekijk ook wat je kind op het scherm doet, hoe het zich daarna voelt en of er genoeg ruimte overblijft voor slapen, bewegen en vrienden. Je kunt grenzen stellen zonder alles te verbieden.
Geen perfect opvoedplan op de koelkast dus, maar start met een kleine verandering die voor jullie werkt. Met deze zeven tips kun je meteen aan de slag.
Een digitaal bouwwerk maken met vrienden is iets anders dan gedachteloos van filmpje naar filmpje swipen. Kijk daarom af en toe mee. Wat is er zo leuk aan? Waar zit de spanning? En waarom is stoppen juist nú zo lastig? Begrijpen wat je kind drijft is nuttiger dan vanuit de keuken roepen dat het nu écht genoeg is geweest.
Afspraken maken als je kind midden in een game zit? Dat is net zo lastig als je strikt aan je boodschappenlijstje houden als je honger hebt. Bespreek vooraf wat het plan is: twee potjes, één aflevering of spelen tot etenstijd. En daarna? Maak het concreet: “Na deze twee potjes stop je met alles en dekken we de tafel.” Kies afspraken die passen bij de leeftijd en het verloop van jullie dag. Een tienjarige heeft andere begeleiding nodig dan een brugklasser die steeds zelfstandiger wordt.
Zelf wil je ook niet dat iemand je serie vlak voor de ontknoping uitzet. Geef je kind daarom op tijd een seintje als het bijna tijd is om te stoppen. Het laatste potje afmaken kan, maar nog snel een nieuw potje beginnen is een ander verhaal. Maak de overstap daarna wat makkelijker: pak samen iets te drinken, laat de hond uit of ga even naar buiten. Een preek over schermtijd kan best wachten tot je kind de controller heeft neergelegd.
“Ga maar iets anders doen” klinkt als een prima suggestie. Je kind ziet vooral een leeg middagprogramma tegenover een app vol vermaak. Maak het alternatief makkelijk: leg een bal bij de deur, tekenspullen op tafel of vraag wie er mee een blokje om gaat. (Of zet de wasmand subtiel naast de bank, je weet maar nooit!) En nee, je hoeft niet elke vrije minuut te vullen. Vervelen mag ook.
Weet je niet waar je moet beginnen? De avond is een mooi startpunt. Spreek af hoe laat het scherm uitgaat en laad apparaten op een vaste plek buiten de slaapkamer op. “Maar mijn wekker!” is geen argument, losse wekkers zijn heel retro. Zet ook overdag onnodige meldingen uit en leg de telefoon tijdens het huiswerk maken buiten het zicht.
Is je kind na het schermgebruik ontspannen, tevreden, druk of juist chagrijnig? Wees nieuwsgierig, zonder oordeel: “Hoe voel je je nu?” (En dus niet als verkapte versie van ‘zie je wel, dat komt door dat scherm’). Eén boze bui zegt niet alles, kijk samen of je een patroon ziet. Van welk soort schermmomenten knapt je kind op, en welke kosten vooral energie? Dat geeft aanknopingspunten om iets anders te proberen.
“Telefoon weg”, zeg je terwijl je zelf nog even een appje beantwoordt. Je voelt ’m al. Kies één afspraak die voor iedereen geldt: geen telefoons aan tafel, of bij thuiskomst eerst even kletsen. Je hoeft geen foutloos voorbeeld te zijn, je kunt ook zeggen: “Ik merk dat ik steeds kijk. Ik leg ’m even weg.” Zo laat je zien dat bijsturen er gewoon bij hoort. Ook als je volwassen bent en zogenaamd alles weet.
Je hoeft vanavond niet het complete digitale gezinsleven te verbouwen. Kies voor deze week samen één van de tips en bespreek na een paar dagen wat werkt, en wat jullie moeten aanpassen. Gezond schermgebruik draait niet om zo weinig mogelijk schermtijd. Het is samen ontdekken waar een scherm iets toevoegt, en wanneer het tijd is voor iets anders. Bijvoorbeeld aandacht voor elkaar. Zonder dat iemand nog éven een appje stuurt of het weer checkt.
Meer tips? Lees het in deze gratis OuderGids over online opvoeden. Interesse in meer digitale dilemma’s? Hier vind je de andere columns van Marjolein en Martine.
Video
Drie kinderen, bomvolle agenda’s en af en toe een flinke woordenwisseling: ook bij Kim Kötter (44) en Jaap Reesema (42) is het echt niet altijd rozengeur en maneschijn. Toch weet Kim na veertien jaar samen één ding heel zeker: zij en Jaap worden samen oud. Daar heeft ze zo haar redenen voor.
Tikkie ontvangen voor een halve wortel uit iemand anders’ maaltijdsalade? In deze rubriek verzamelen we de meest onterechte, ongemakkelijke en gewoon ronduit gênante betaalverzoeken. Deze week vertelt Joy (30) over het Tikkie dat ze van haar schoonmoeder kreeg.
Een nieuwe liefde vinden is nog niet zo eenvoudig, zeker als je precies weet wat je zoekt. Monique Westenberg zoekt een nieuwe liefde en krijgt daarbij hulp uit onverwachte hoek: haar vriendin gaat op Instagram op zoek naar een geschikte man voor haar.
Bij opa en oma gelden soms heel andere regels dan thuis. Geen tablet aan tafel, gewoon buiten spelen en netjes ‘dank je wel’ zeggen. Misschien vind je sommige gewoontes een tikje ouderwets, maar ze kunnen juist verrassend goed zijn voor je kind.
Video
Je kind achterlaten bij opa en oma is voor veel ouders een vertrouwd gevoel. Toch kunnen er achter de schermen dingen gebeuren waar je als ouder geen weet van hebt. Soms kom je daar op een onverwachte manier achter.
Video
Johnny de Mol (47) vertelt in Vriendin openhartig over zijn huwelijk met Anouk. Een moeilijke periode zette hun relatie flink onder druk. Doordat hij zijn gevoelens lange tijd voor zichzelf hield, liet hij zijn vrouw steeds minder dichtbij.
