Beeld: Canva
De een gilt omdat de ander naar hem kijkt, de ander huilt omdat zijn zus ‘zijn’ plek op de bank heeft ingepikt. En jij? Jij vraagt je voor de honderdste keer af waarom ze niet gewoon vijf minuten lief kunnen doen tegen elkaar. Goed nieuws: al dat gekibbel hoeft helemaal niet zo slecht te zijn als je denkt.
“MAHAAAAM! Hij doet het weer!” Je zit net met een kop koffie op de bank (die inmiddels koud is, uiteraard) en daar gaan ze weer. De een heeft de afstandsbediening afgepakt, de ander vindt dat zijn zus áltijd alles mag en binnen drie seconden is de woonkamer veranderd in een oorlogsgebied.
Herkenbaar? Dan hebben we goed nieuws. Want hoe irritant die eindeloze broer-zusruzies ook zijn, volgens psychologen kunnen ze juist bijdragen aan de ontwikkeling van je kinderen. Sterker nog: achter al dat gekibbel kan een flinke dosis liefde schuilgaan.
Je zou het misschien niet zeggen als je kinderen elkaar voor de derde keer vandaag in de haren vliegen, maar broers en zussen die regelmatig botsen, kunnen tegelijkertijd een ontzettend sterke band hebben. Psychologen leggen uit dat de relatie tussen broers en zussen vaak bestaat uit een bijzondere mix van liefde, irritatie en rivaliteit.
Het ene moment zijn ze onafscheidelijk, het volgende moment kunnen ze elkaars bloed wel drinken. En tien minuten later zitten ze weer samen te giechelen op de bank. Kinderen, hè. Volgens ontwikkelingspsychologisch onderzoek hangt een warme band tussen broers en zussen samen met een betere sociale en emotionele ontwikkeling. En ook conflicten kunnen leerzaam zijn, zolang kinderen leren hoe ze die op een goede manier oplossen.
Want tijdens zo’n ruzie oefenen ze ongemerkt belangrijke vaardigheden: luisteren naar een ander, omgaan met teleurstellingen, compromissen sluiten en sorry zeggen. Allemaal dingen waar ze later nog behoorlijk wat aan hebben. Dat betekent natuurlijk niet dat iedere ruzie goed is. Pesten, intimideren of elkaar pijn doen is nooit oké. Maar een beetje gekibbel over wie de blauwe beker krijgt? Dat hoeft dus niet meteen een ramp te zijn.
Nog zo’n klassieker: de eeuwige discussie over wat eerlijk is. Want waarom mag grote broer langer opblijven? Waarom kreeg haar zus gisteren een groter stuk taart En waarom moet híj altijd de tafel dekken? (Ook als hij dat deze week pas één keer heeft gedaan.) Kinderen hebben een feilloze radar voor alles wat ook maar een béétje oneerlijk voelt.
En daar zit volgens onderzoek ook iets belangrijks achter. Kinderen die structureel strenger worden behandeld dan hun broer of zus, hebben vaker gedragsproblemen. Dat betekent niet dat je ieder kind precies hetzelfde moet behandelen. Sterker nog, dat is vaak helemaal niet logisch. Een kind van vier heeft nu eenmaal andere regels nodig dan een kind van tien.
Wat wel helpt? Uitleggen waarom je bepaalde keuzes maakt. Bijvoorbeeld: “Je broer mag later naar bed omdat hij ouder is. Toen hij zo oud was als jij, ging hij ook eerder slapen.” Oftewel: evenveel liefde, maar niet altijd precies dezelfde regels.
Moet je dan voortaan gezellig achteroverleunen terwijl je kinderen elkaar de tent uit vechten? Eh, nee. Maar je hoeft ook niet bij ieder meningsverschil meteen als scheidsrechter op te treden. Met deze acht tips help je je kinderen om beter met elkaar om te gaan. En wie weet levert het jou ook nog een paar minuten rust op. Win-win.
“Maar hij begon!” “Nietes, zij!” Voor je het weet, ben je verwikkeld in een discussie waar zelfs een rechter niet uit zou komen. Probeer daarom niet meteen te bepalen wie er gelijk heeft.
Benoem liever wat je ziet: “Jullie willen allebei met dezelfde auto spelen. Hoe gaan we dat oplossen?” Zo leren kinderen zelf nadenken over een oplossing, in plaats van te wachten tot jij de knoop doorhakt.
Een beetje mopperen of kibbelen is één ding, maar slaan, schoppen en schelden is een ander verhaal. Spreek daarom een paar duidelijke regels af. Bijvoorbeeld: we doen elkaar geen pijn, we pakken niet zomaar elkaars spullen en we praten normaal tegen elkaar. Gaat het toch mis? Grijp dan in en laat iedereen eerst even afkoelen. Want midden in een driftbui een goed gesprek voeren? Succes ermee.
Je kinderen willen allebei op dezelfde plek op de bank zitten. Natuurlijk. Want van alle plekken in huis is precies dát stukje bank het allerbeste. In plaats van zelf te beslissen wie er mag zitten, kun je vragen: “Wat kunnen jullie bedenken zodat het voor jullie allebei werkt?”
Misschien kunnen ze om de beurt zitten, een timer gebruiken of samen een andere plek kiezen. Het gaat er niet om dat ze meteen met een briljante oplossing komen. Het gaat erom dat ze oefenen met rekening houden met elkaar.
Soms gaat een ruzie helemaal niet over die ene knuffel of dat speelgoedautootje. Soms willen kinderen vooral jouw aandacht. Probeer daarom regelmatig even één-op-één tijd met ieder kind door te brengen. Tien minuten samen lezen, een spelletje doen of gewoon kletsen kan al fijn zijn. Zonder telefoon, zonder broer of zus die erdoorheen tettert en zonder dat je ondertussen de was staat op te vouwen.
We zijn als ouders vaak razendsnel met reageren als er ruzie is. Maar als onze kinderen wél lief zijn voor elkaar, gaat dat soms ongemerkt voorbij. Zonde, want juist die momenten verdienen aandacht. Dus zie je dat je oudste zijn zusje helpt met haar schoenen? Of dat je jongste spontaan een koekje deelt? Zeg er iets van.
“Wat lief dat je je broer even helpt.” Klinkt simpel, maar door positief gedrag te benoemen, stimuleer je kinderen om dat vaker te laten zien.
Tekst gaat verder onder de podcast
Je kent ze vast: die momenten waarop het standaard misgaat. De ochtendspits. De achterbank. Het moment waarop iedereen moe en hongerig is. Of wanneer er nog precies één banaan in de fruitschaal ligt. Door vooruit te denken, kun je een hoop gedoe voorkomen.
Neem bijvoorbeeld twee vergelijkbare snacks mee, laat kinderen om de beurt kiezen welke muziek er in de auto opstaat of maak een schema voor wie welke taak mag doen. Want soms is een beetje voorbereiding echt het halve werk.
“Zeg maar sorry tegen je zus.” We hebben het allemaal weleens gezegd. Maar een afgeraffeld ‘sorrieeee’ terwijl je kind met zijn ogen rolt, lost natuurlijk weinig op. Help je kinderen daarom om écht te begrijpen wat er is gebeurd.
Bijvoorbeeld: “Je hebt haar stift afgepakt en daar werd ze verdrietig van. Wat kun je doen om het goed te maken?” Misschien geeft je kind de stift terug, helpt het iets te repareren of vraagt het of ze weer samen willen spelen. Zo leren kinderen dat ruzie maken niet het einde van de wereld is, maar dat het belangrijk is wat je daarna doet.
Sommige kinderen hebben wat meer begeleiding nodig om goed met elkaar om te gaan. En dat is helemaal niet gek. Er bestaan trainingen en programma’s waarin kinderen leren omgaan met emoties, beter communiceren en samen problemen oplossen. Merk je dat ruzies steeds heftiger worden of dat één kind zich structureel onveilig voelt? Dan is het verstandig om professionele hulp in te schakelen.
Hoewel ruzie maken dus bij het opgroeien kan horen, is er wel degelijk een grens. Als je kinderen elkaar regelmatig pijn doen, intimideren of bang maken, is dat geen onschuldige rivaliteit meer. Ook als één kind zich steeds terugtrekt, angstig wordt of er sprake is van grensoverschrijdend gedrag, is het belangrijk om actie te ondernemen.
Bespreek je zorgen in dat geval met de huisarts, jeugdarts of een kinderpsycholoog. Want hoe leerzaam een conflict soms ook kan zijn: je kinderen moeten zich thuis allebei veilig voelen.
Het grappige aan broers en zussen? Ze kunnen elkaar het ene moment niet uitstaan en vijf minuten later samen de grootste lol hebben. Terwijl jij nog staat bij te komen van de zoveelste ruzie over de afstandsbediening, liggen zij alweer dubbel van het lachen om een grap die alleen zij begrijpen.
En misschien is dat wel het mooiste aan die bijzondere broer-zusband. Ze leren elkaar kennen op hun allerleukst én allervervelendst. Ze oefenen met delen, rekening houden met elkaar en het weer goedmaken na een botsing.
Dus de volgende keer dat je vanuit de keuken “MAHAAAAM!” hoort, weet je in ieder geval één ding: het hoeft niet te betekenen dat je kinderen elkaar niet kunnen uitstaan. Al zou het natuurlijk best lekker zijn als ze die liefde af en toe gewoon in stilte konden uiten.
Wie hebben eigenlijk een hechtere band: broers of zussen? Onderzoekers zochten het uit en de uitkomst zal je misschien verbazen… Je leest het hier.
Kitty is zeventien als ze ontdekt dat ze zwanger is van haar 15-jarige vriend. Zelf weet ze al snel dat ze haar kindje wil houden, maar vanuit haar omgeving overheerst vooral bezorgdheid. Inmiddels is ze negentien, moeder van James en Ivy en te zien in het nieuwe seizoen van Vier Handen Op Eén Buik.
Bijna drie jaar nadat Douwe Bob besloot dat het zo niet langer kon, kijkt de zanger met een heel andere blik naar zijn leven. Hij is inmiddels getrouwd, vader van drie kinderen en zegt beter in zijn vel te zitten.
Danique Ploeger geniet volop van haar nieuwe leven als moeder. De oud-deelnemer van B&B vol liefde verwelkomde samen met Daniël hun dochter Novie en kijkt met een goed gevoel terug op de bevalling.
Frans Duijts (59) blikt in zijn nieuwe biografie Vallen & opstaan terug op moeilijke periodes in zijn leven. Samen met zijn vrouw Marloes vertelt hij ook over de zorgen om hun oudste dochter Jolanda (21), die kampte met ernstige somberheid en gedachten aan zelfdoding.
Met een baby ben je vaak vroeg uit de veren en ook Douwe Bob moet er aan geloven. Op Instagram plaatst de zanger een selfie met zijn zoontje, waarin hij vertelt dat zijn zoon voor het eerst de nacht op zijn eigen kamer heeft doorgebracht. Hij was alleen wel heel vroeg wakker.
Als je kind af en toe slaapwandelt, kijk je er op een gegeven moment niet meer van op als hij midden in de nacht ineens op de gang staat. Ook Marjo en haar man zijn wel wat gewend van hun zoon Luuk. Maar wat hij op een nacht in hun slaapkamer deed, zagen ze absoluut […]
